تقوا و خدا ترسي

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ ﴿حج1﴾

اي مردم! از پروردگارتان پروا كنيد همانا زلزله قيامت واقعه بزرگي است.

فرمان ترس از خدا          

 وَآمِنُواْ بِمَا أَنزَلْتُ مُصَدِّقاً لِّمَا مَعَكُمْ وَلاَ تَكُونُواْ أَوَّلَ كَافِرٍ بِهِ وَلاَ تَشْتَرُواْ بِآيَاتِي ثَمَناً قَلِيلاً وَإِيَّايَ فَاتَّقُونِ

﴿بقرة41﴾

و به آنچه نازل كردم [قرآن‏] بگرويد كه آنچه را با شماست تصديق مي‏كند، و نخستين منكر آن نباشيد و آيات مرا به بهاي ناچيز مفروشيد و تنها از من بترسيد.

يُنَزِّلُ الْمَلآئِكَةَ بِالْرُّوحِ مِنْ أَمْرِهِ عَلَى مَن يَشَاء مِنْ عِبَادِهِ أَنْ أَنذِرُواْ أَنَّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنَاْ فَاتَّقُونِ ﴿نحل2﴾

فرشتگان را با روح (حامل وحي) به امر خود، بر هر كس از بندگانش كه بخواهد نازل مي‏كند كه [مردم را] بيم دهيد كه معبودي جز من نيست، پس از من بترسيد. 

يَا أَيُّهَا الرُّسُلُ كُلُوا مِنَ الطَّيِّبَاتِ وَاعْمَلُوا صَالِحًا إِنِّي بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ ﴿مؤمنون51﴾

اي پيامبران! از پاكيزه‏ها بخوريد و كار شايسته كنيد كه من به آنچه انجام مي‏دهيد آگاهم.

وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ ﴿مؤمنون52﴾

و اين آيين همه شماست، آيين يگانه (با يك هدف و با يك خدا)، و من پروردگار شمايم، پس از من پروا داريد.

 يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تُطِعِ الْكَافِرِينَ وَالْمُنَافِقِينَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا ﴿أحزاب1﴾

اى پيامبر! از خدا بترس و كافران و منافقان را اطاعت مكن. بى‏ترديد خداوند داناى حكيم است.

قُلْ يَا عِبَادِ الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا رَبَّكُمْ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ وَأَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةٌ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُم بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿زمر10﴾

بگو: اى بندگان من كه ايمان آورده‏ايد! از پروردگارتان پروا کنید. براى كسانى كه در اين دنيا نيكى كرده‏اند [پاداش‏] خوبى هست، و زمين خدا وسيع است [از مهاجرت نترسيد]. بى‏ترديد پاداش شكيبايان بى‏حساب و به طور كامل داده مى‏شود.

وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي أَنتُم بِهِ مُؤْمِنُونَ ﴿ممتحنة11﴾ �

... و از خدايى كه به او ايمان داريد بترسيد.

أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا فَاتَّقُوا اللَّهَ يَا أُوْلِي الْأَلْبَابِ الَّذِينَ آمَنُوا قَدْ أَنزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْرًا ﴿طلاق10﴾

خدا براى آنها عذابى سخت آماده كرده است. پس اى خردمندانى كه ايمان آورده‏ايد! از خدا بترسيد. همانا خدا به سوى شما تذكارى نازل كرده است،

دعوت پیامبران به خداترسی

فَأَرْسَلْنَا فِيهِمْ رَسُولًا مِنْهُمْ أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُم مِّنْ إِلَهٍ غَيْرُهُ أَفَلَا تَتَّقُونَ ﴿مؤمنون32﴾

و در ميان‌شان پيامبري از خودشان روانه كرديم كه خدا را بپرستيد، جز او براي شما معبودي نيست. آيا پروا نمي‏كنيد؟

تنها عالمان خدا ترسند

وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَابِّ وَالْأَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ كَذَلِكَ إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاء إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ غَفُورٌ

 ﴿فاطر28﴾

و از انسان‏ها و جنبندگان و چهارپايان نيز همان طور رنگ‏هايشان گوناگون است. از بندگان خدا تنها عالمان از او مى‏ترسند. آرى، خداوند شكست ناپذير آمرزنده است.

قرآن راه تقوا و پرهیزکاری

مَا أَنزَلْنَا عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لِتَشْقَى ﴿طه2﴾

ما قرآن را بر تو نازل نكرديم كه به زحمت افتي.

إِلَّا تَذْكِرَةً لِّمَن يَخْشَى ﴿طه3﴾

مگر پندي براي آن كس كه [از خدا] مي‏ترسد.

وَكَذَلِكَ أَنزَلْنَاهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا وَصَرَّفْنَا فِيهِ مِنَ الْوَعِيدِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ أَوْ يُحْدِثُ لَهُمْ ذِكْرًا ﴿طه113﴾

و اين گونه آن را قرآني عربي نازل كرديم و در آن از انواع هشدارها سخن آورديم، شايد تقوا پيش گيرند يا پندي براي آنها پديد آرد.

وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِي هَذَا الْقُرْآنِ مِن كُلِّ مَثَلٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ ﴿زمر27﴾

و به راستى در اين قرآن از هر گونه مثلى براى مردم آورديم، باشد كه آنان پند گيرند.

قُرآنًا عَرَبِيًّا غَيْرَ ذِي عِوَجٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ ﴿زمر28﴾

قرآن عربى كه هيچ كژى در آن نيست. باشد كه آنها راه تقوا پويند.

از ویژگی‌های پرهیزگاران

وَالَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ وَإِذَا مَا غَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ ﴿شورى37﴾

و [و نيز براى‏] كسانى كه از گناهان بزرگ و زشتكارى‏ها اجتناب مى‏كنند و چون به خشم آمدند در مى‏گذرند.

وَالَّذِينَ اسْتَجَابُوا لِرَبِّهِمْ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَمْرُهُمْ شُورَى بَيْنَهُمْ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ ﴿شورى38﴾

و كسانى كه دعوت پروردگارشان را اجابت كردند و نماز برپا داشتند و كارشان در ميان‌شان [بر پايه] مشورت است و از آنچه روزي‌شان كرده‏ايم انفاق مى‏كنند.

مقام و جایگاه پرهیزکاری

يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن ذَكَرٍ وَأُنثَى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ ﴿حجرات13﴾

اى مردم! ما شما را از يك مرد و زن آفريديم، و شما را تيره‏ها و قبيله‏ها قرار داديم تا يكديگر را بشناسيد قطعا ارجمندترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شماست. بى‏ترديد خداوند داناى آگاه است.

اولیای خدا همان پرهیزکارانند

أَلا إِنَّ أَوْلِيَاء اللّهِ لاَ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُونَ ﴿يونس62﴾

آگاه باشيد كه اولياي خدا را نه بيمي است و نه اندوهگين مي‏شوند.

الَّذِينَ آمَنُواْ وَكَانُواْ يَتَّقُونَ ﴿يونس63﴾

همانان كه ايمان آوردند و پرهيزكاري مي‏كردند.

لَهُمُ الْبُشْرَى فِي الْحَياةِ الدُّنْيَا وَفِي الآخِرَةِ لاَ تَبْدِيلَ لِكَلِمَاتِ اللّهِ ذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ ﴿يونس64﴾

براي ايشان در زندگي اين دنيا و در آخرت بشارت است.وعده هاي خدا را تغييري نيست.اين است آن كاميابي بزرگ.

تقوا بهترین پایه و بنیاد کارها

أَفَمَنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَى تَقْوَى مِنَ اللّهِ وَرِضْوَانٍ خَيْرٌ أَم مَّنْ أَسَّسَ بُنْيَانَهُ عَلَىَ شَفَا جُرُفٍ هَارٍ فَانْهَارَ بِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ وَاللّهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ ﴿توبة109﴾

آيا كسي كه بنياد كار خود را بر پايه تقوا و رضاي خدا نهاده بهتر است يا كسي كه بناي خود را بر لب پرتگاهي فرو ريختني نهاده و با آن در آتش دوزخ سرنگون مي‏گردد؟ و خدا گروه ظالمان را هدايت نمي‏كند.

پروا و قدرت تشخیص حق از باطل

يِا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إَن تَتَّقُواْ اللّهَ يَجْعَل لَّكُمْ فُرْقَاناً وَيُكَفِّرْ عَنكُمْ سَيِّئَاتِكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ ﴿أنفال29﴾

اي مؤمنان! اگر از خداوند پروا كنيد، براي شما نيروي تشخيص حق از باطل قرار مي‏دهد و بدي‏هايتان را مي‏پوشاند و شما را مي‏آمرزد و خداوند صاحب بخشش بزرگ است.

پاداشی دو برابر و نوریافتگی

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَآمِنُوا بِرَسُولِهِ يُؤْتِكُمْ كِفْلَيْنِ مِن رَّحْمَتِهِ وَيَجْعَل لَّكُمْ نُورًا تَمْشُونَ بِهِ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿حديد28﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! از خدا پروا داريد و به پيامبر او ايمان آوريد تا دو سهم از رحمتش به شما ببخشد و براى شما نورى قرار دهد كه بدان راه [راست‏] رويد و شما را بيامرزد، و خداوند آمرزنده‏ى مهربان است.

پروا بهترین توشه آخرت

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنظُرْ نَفْسٌ مَّا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿حشر18﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! از خدا پروا داريد، و انسان بايد بنگرد كه براى فردا چه پيش فرستاده است، و از خدا بترسيد. بى‏ترديد خدا بدانچه مى‏كنيد آگاه است.

پرهیزگاران برای همیشه ساکن بهشت هستند

وَسِيقَ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ إِلَى الْجَنَّةِ زُمَرًا حَتَّى إِذَا جَاؤُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلَامٌ عَلَيْكُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوهَا خَالِدِينَ ﴿زمر73﴾

و كسانى كه از پروردگارشان پروا داشتند، گروه گروه به سوى بهشت سوق داده شوند. تا چون بدان جا رسند و درهاى آن [به رويشان‏] گشوده گردد و نگهبانان آن به ايشان گويند: سلام بر شما! پاك شديد، پس براى هميشه داخل آن شويد.

پاداش تقواپیشگان

وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَالرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿آل‌عمران132﴾

و خدا و پيامبر را فرمان بريد تا مورد رحمت قرار گيريد.

وَسَارِعُواْ إِلَى مَغْفِرَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ ﴿آل‌عمران133﴾

و بشتابيد به آمرزشي از پروردگارتان و بهشتي كه پهنه آن آسمانها و زمين است كه براي پرهيزكاران آماده شده است.

وَلاَ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاء عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ﴿آل‌عمران169﴾

و كساني را كه در راه خدا كشته شده‏اند مرده مپندار، بلكه آنها زنده‏اند و نزد پروردگارشان روزي مي خورند.

فَرِحِينَ بِمَا آتَاهُمُ اللّهُ مِن فَضْلِهِ وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُواْ بِهِم مِّنْ خَلْفِهِمْ أَلاَّ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُونَ ﴿آل‌عمران170﴾

آنان به نعمتي كه خدا ارزاني‏شان داشته خوشحالند، و از [سرنوشت‏] هم‌رزماني كه هنوز به آنها ملحق نشده‏اند شادمانند [مي‏دانند] كه نه بيمي بر آنهاست و نه اندوهگين مي‏شوند.

يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّهِ وَفَضْلٍ وَأَنَّ اللّهَ لاَ يُضِيعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِينَ ﴿آل‌عمران171﴾

آنها به نعمت و كرم خدا و اين كه خدا پاداش مؤمنان را تباه نمي‏كند شادمانند.

الَّذِينَ اسْتَجَابُواْ لِلّهِ وَالرَّسُولِ مِن بَعْدِ مَآ أَصَابَهُمُ الْقَرْحُ لِلَّذِينَ أَحْسَنُواْ مِنْهُمْ وَاتَّقَواْ أَجْرٌ عَظِيمٌ ﴿آل‌عمران172﴾

كساني كه دعوت خدا و پيامبر را بعد از اصابت زخم [در احد] گردن نهادند، براي نيكوكاران و پرهيزكاران‌شان پاداشي بزرگ است.

الَّذِينَ قَالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُواْ لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ إِيمَاناً وَقَالُواْ حَسْبُنَا اللّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ

﴿آل‌عمران173﴾

همان كساني كه وقتي مردم به آنها گفتند: مشركين در برابر شما گرد آمده‏اند، پس از آنان بترسيد، [به جاي ترس‏] بر ايمان‌شان افزود و گفتند: خداوند ما را بس است و نيكو حمايتگري است.

َانقَلَبُواْ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّهِ وَفَضْلٍ لَّمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ وَاتَّبَعُواْ رِضْوَانَ اللّهِ وَاللّهُ ذُو فَضْلٍ عَظِيمٍ ﴿آل‌عمران174﴾

در نتيجه با نعمت و تفضل خدا بازگشتند، بي‏آن كه زياني به آنها برسد، و در پي رضاي خدا بودند، و خدا صاحب بخشش بي‏كران است.

إِنَّمَا ذَلِكُمُ الشَّيْطَانُ يُخَوِّفُ أَوْلِيَاءهُ فَلاَ تَخَافُوهُمْ وَخَافُونِ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿آل‌عمران175﴾

جز اين نيست كه اين شيطان است كه ياران خود را مي‏ترساند، پس اگر مؤمنيد از آنان نترسيد و از من بترسيد.

لَكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْاْ رَبَّهُمْ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا نُزُلاً مِّنْ عِندِ اللّهِ وَمَا عِندَ اللّهِ خَيْرٌ لِّلأَبْرَارِ ﴿آل‌عمران198﴾

ولي آنان كه تقواي الهي پيش گرفتند برايشان باغهايي است كه از پاي درختانش نهرها جاري است و جاودانه در آن مي‏مانند، كه [اين‏] پذيرايي از جانب خداست و آنچه نزد خداست براي نيكان بهتر است.

لَكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ غُرَفٌ مِّن فَوْقِهَا غُرَفٌ مَّبْنِيَّةٌ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَعْدَ اللَّهِ لَا يُخْلِفُ اللَّهُ الْمِيعَادَ ﴿زمر20﴾

ليكن كسانى كه از پروردگارشان پروا داشتند، براى ايشان غرفه‏هايى است كه بالاى آنها غرفه‏هايى [ديگر] بنا شده كه نهرها از زير آن روان است وعده‏ى خداست [و] خدا خلف وعده نمى‏كند.

وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي صَدَقَنَا وَعْدَهُ وَأَوْرَثَنَا الْأَرْضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ نَشَاء فَنِعْمَ أَجْرُ الْعَامِلِينَ ﴿زمر74﴾

و گويند: سپاس خدايى را كه وعده‏اش را بر ما راست گردانيد و سرزمين [بهشت‏] را به ما ميراث داد. اكنون در هر جاى بهشت كه بخواهيم جاى مى‏گيريم، پس چه نيكوست پاداش عمل كنندگان.

آخرت برای تقوا پیشگان بهتر است

أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ قِيلَ لَهُمْ كُفُّواْ أَيْدِيَكُمْ وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّكَاةَ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ إِذَا فَرِيقٌ مِّنْهُمْ يَخْشَوْنَ النَّاسَ كَخَشْيَةِ اللّهِ أَوْ أَشَدَّ خَشْيَةً وَقَالُواْ رَبَّنَا لِمَ كَتَبْتَ عَلَيْنَا الْقِتَالَ لَوْلا أَخَّرْتَنَا إِلَى أَجَلٍ قَرِيبٍ قُلْ مَتَاعُ الدَّنْيَا قَلِيلٌ وَالآخِرَةُ خَيْرٌ لِّمَنِ اتَّقَى وَلاَ تُظْلَمُونَ فَتِيلاً ﴿نساء77﴾

آيا نديدي كساني را كه به آنان گفته شد: [فعلا] دست از جنگ بداريد و نماز برپا داريد و زكات بدهيد، ولي وقتي كه كارزار بر آنها مقرر شد، به ناگاه گروهي از آنها از مردم (مشرك) مي‏ترسيدند مانند ترسيدن از خدا يا بالاتر از آن، و گفتند: پروردگارا! چرا بر ما جنگ را مقرر داشتي؟ چرا ما را تا مدتي كوتاه مهلت ندادي. بگو: بهره‏ي دنيا ناچيز است و آخرت براي كسي كه تقوا پيشه كند بهتر است و ذرّه‏اي به شما ستم نخواهد رفت.

تقوا راه خروج از مشکلات و آسانی در کارها

فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ فَارِقُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ وَأَشْهِدُوا ذَوَيْ عَدْلٍ مِّنكُمْ وَأَقِيمُوا الشَّهَادَةَ لِلَّهِ ذَلِكُمْ يُوعَظُ بِهِ مَن كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا ﴿طلاق2﴾

...و هر كه از خدا پروا كند، براى او راه خروجى [از گناه و مشكلات‏] پديد مى‏آورد.

وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ إِنَّ اللَّهَ بَالِغُ أَمْرِهِ قَدْ جَعَلَ اللَّهُ لِكُلِّ شَيْءٍ قَدْرًا ﴿طلاق3﴾

و او را از جايى كه گمان نمى‏برد روزى مى‏دهد. و هر كس بر خدا توكل كند او براى وى كافى است. همانا خدا [به ثمر] رساننده‏ى امر خويش است. بى‏ترديد خدا براى هر چيزى اندازه‏اى نهاده است.

وَاللَّائِي يَئِسْنَ مِنَ الْمَحِيضِ مِن نِّسَائِكُمْ إِنِ ارْتَبْتُمْ فَعِدَّتُهُنَّ ثَلَاثَةُ أَشْهُرٍ وَاللَّائِي لَمْ يَحِضْنَ وَأُوْلَاتُ الْأَحْمَالِ أَجَلُهُنَّ أَن يَضَعْنَ حَمْلَهُنَّ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مِنْ أَمْرِهِ يُسْرًا ﴿طلاق4﴾

و از زنان شما آنهايى كه از عادت ماهانه مأيوس شده‏اند، اگر در وضع آنها [از نظر باردارى و عوارض ديگر] شك داريد، عدّه‏ى آنها سه ماه است، و زنانى كه [با وجود اقتضاى سنّ‏] عادت ماهانه نديده‏اند [نيز عده‏شان سه ماه است‏]. و زنان باردار مدتشان اين است كه وضع حمل كنند. و هر كس از خدا پروا دارد، براى او در كارش آسانى نهد.

ذَلِكَ أَمْرُ اللَّهِ أَنزَلَهُ إِلَيْكُمْ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يُكَفِّرْ عَنْهُ سَيِّئَاتِهِ وَيُعْظِمْ لَهُ أَجْرًا ﴿طلاق5﴾

 اين فرمان خداست كه آن را به سوى شما فرو فرستاده است و هر كس از خدا پروا كند، بدى‏هايش را از او بزدايد و پاداش او را بزرگ سازد.

پروا و رستگاری

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اصْبِرُواْ وَصَابِرُواْ وَرَابِطُواْ وَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿آل‌عمران200﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! صبوري كنيد و استقامت ورزيد و از مرزها مراقبت نماييد و از خدا پروا كنيد، باشد كه رستگار شويد.

فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ وَاسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَأَنفِقُوا خَيْرًا لِّأَنفُسِكُمْ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿تغابن16﴾

پس تا مى‏توانيد از خدا پروا كنيد و بشنويد و اطاعت كنيد، و انفاق نماييد كه براى خودتان بهتر است. و هر كه از حرص و آز نفس خويش نگاه داشته شود، چنين كسانى رستگار خواهند بود.

سخت دلی انسان

ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُم مِّن بَعْدِ ذَلِكَ فَهِيَ كَالْحِجَارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً وَإِنَّ مِنَ الْحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الأَنْهَارُ وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْمَاء وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللّهِ وَمَا اللّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ﴿بقرة74﴾

پس از آن [همه معجزات‏] دل‏هاي شما سخت شد، به سختي سنگ‏ها يا سخت‏تر از آن، در حالي كه از پاره‏اي سنگ‏ها جوي‏ها مي‏جوشد و پاره‏اي از آنها مي‏شكافد و آب از آن خارج مي‏شود و برخي از آنها از هيبت خدا فرو مي‏ريزد، و خداوند از آنچه مي‏كنيد غافل نيست.

فرصت را غنیمت شمارید

وَاتَّقُواْ يَوْماً لاَّ تَجْزِي نَفْسٌ عَن نَّفْسٍ شَيْئاً وَلاَ يُقْبَلُ مِنْهَا عَدْلٌ وَلاَ تَنفَعُهَا شَفَاعَةٌ وَلاَ هُمْ يُنصَرُونَ ﴿بقرة123﴾

و بترسيد از روزي كه هيچ كس چيزي را از ديگري دفع نكند و از او عوض نپذيرند و هيچ شفاعتي به كارش نيايد و نه ايشان ياري شوند.

ترس از خدا موجب دریافت هدایت و برکت

وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَحَيْثُ مَا كُنتُمْ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ لِئَلاَّ يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيْكُمْ حُجَّةٌ إِلاَّ الَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنْهُمْ فَلاَ تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِي وَلأُتِمَّ نِعْمَتِي عَلَيْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ﴿بقرة150﴾

از هر جا بيرون شدي [براي نماز] روي خود جانب مسجد الحرام بگردان، و شما مردم نيز هر جا بوديد روي خود را سوي آن كنيد تا مردم را بر ضد شما دستاويزي نباشد، مگر كساني از آنها كه ظلم كردند [كه در هر صورت خرده مي‏گيرند]. پس از آنها نترسيد و از من بترسيد، و تا نعمت خود را بر شما كامل كنم و باشد كه هدايت يابيد.

 نیکی و تقوا پیشگی

يَسْأَلُونَكَ عَنِ الأهِلَّةِ قُلْ هِيَ مَوَاقِيتُ لِلنَّاسِ وَالْحَجِّ وَلَيْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوْاْ الْبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقَى وَأْتُواْ الْبُيُوتَ مِنْ أَبْوَابِهَا وَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿بقرة189﴾

از تو درباره‏ي هلال‏ها مي‏پرسند، بگو: آن تقويمي براي مردم و موسم حجّ است، و نيكي آن نيست كه از پشت خانه‏ها وارد شويد، بلكه نيكي آن است كه شخص تقوا پيشه كند. و از در خانه‏ها وارد شويد و از خدا بترسيد تا شايد رستگار شويد.

فرشتگان خدا ترس و تسبیح‌گوی

وَيُسَبِّحُ الرَّعْدُ بِحَمْدِهِ وَالْمَلاَئِكَةُ مِنْ خِيفَتِهِ وَيُرْسِلُ الصَّوَاعِقَ فَيُصِيبُ بِهَا مَن يَشَاء وَهُمْ يُجَادِلُونَ فِي اللّهِ وَهُوَ شَدِيدُ الْمِحَالِ ﴿رعد13﴾

و رعد به حمد او و فرشتگان [جملگي‏] از بيم او تسبيح مي‏گويند، و صاعقه‏ها را مي‏فرستد و هر كه را بخواهد بدان آسيب مي‏رساند، ولي آنها [با مشاهده‏ي اين آيات‏] باز هم در باره‏ي خدا مجادله مي‏كنند در حالي كه او سخت كيفر است.

از خدا پروا کنید

الشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمَاتُ قِصَاصٌ فَمَنِ اعْتَدَى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُواْ عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَى عَلَيْكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ ﴿بقرة194﴾

ماه حرام در برابر ماه حرام است و حرمت [شكني‏] ها قصاص دارد. پس هر كه به شما تعدّي كرد با او مقابله به مثل كنيد و از خدا پروا داريد و بدانيد كه خدا با پرهيزكاران است.

وَأَتِمُّواْ الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلّهِ فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ وَلاَ تَحْلِقُواْ رُؤُوسَكُمْ حَتَّى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهُ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضاً أَوْ بِهِ أَذًى مِّن رَّأْسِهِ فَفِدْيَةٌ مِّن صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ فَإِذَا أَمِنتُمْ فَمَن تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ فَمَن لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلاثَةِ أَيَّامٍ فِي الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَجَعْتُمْ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ذَلِكَ لِمَن لَّمْ يَكُنْ أَهْلُهُ حَاضِرِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ ﴿بقرة196﴾

و حجّ و عمره را براي خدا به پايان بريد، و اگر محاصره [يا ممنوع‏] شديد [و اتمام حجّ ممكن نشد] هر قرباني كه ميسّر است فراهم كنيد و سرهاي خود را نتراشيد تا قرباني به قربانگاه برسد، پس هر كه از شما بيمار است يا رنجي به سر دارد [و به ناچار سر بتراشد] پس به عوض آن روزه‏اي يا صدقه‏اي يا قرباني تقديم كند، و چون ايمن شديد هر كه بعد از فراغ از عمره به حجّ پرداخت هر چه ميسّر شود قرباني كند و كسي كه [قرباني‏] نيافت، سه روز در اثناي حجّ روزه [بدارد] و هفت روز چون بازگشتيد. اين ده روز تمام است. اين [حكم‏] براي كسي است كه خانواده‏اش مقيم مسجد الحرام نباشند، و از خدا پروا كنيد و بدانيد كه خدا سخت كيفر است.

الْحَجُّ أَشْهُرٌ مَّعْلُومَاتٌ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ فَلاَ رَفَثَ وَلاَ فُسُوقَ وَلاَ جِدَالَ فِي الْحَجِّ وَمَا تَفْعَلُواْ مِنْ خَيْرٍ يَعْلَمْهُ اللّهُ وَتَزَوَّدُواْ فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى وَاتَّقُونِ يَا أُوْلِي الأَلْبَابِ ﴿بقرة197﴾

حجّ در ماه‏هاي معيني است، پس هر كه در آن ماه‏ها ملتزم به حجّ شد، هم‌بستري و نافرماني و مجادله در اثناي حجّ ممنوع است، و هر چه نيكي كنيد خدا آن را مي‏داند، و توشه بگيريد كه بهترين توشه تقواست، و اي خردمندان از من پروا كنيد.

وَاذْكُرُواْ اللّهَ فِي أَيَّامٍ مَّعْدُودَاتٍ فَمَن تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلاَ إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ لِمَنِ اتَّقَى وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ﴿بقرة203﴾

و خدا را در روزهاي معيني ياد كنيد پس هر كه شتاب كند [و اعمال را] در دو روز انجام دهد گناهي بر او نيست، و نيز هر كه [تا روز سوم‏] تأخير كند گناهي بر او نيست، [اين‏] براي كسي است كه تقوا پيشه كند. و از خدا پروا كنيد و بدانيد كه بي‏ترديد شما به سوي او محشور مي‏شويد.

پرهیزکاری و نماز

مُنِيبِينَ إِلَيْهِ وَاتَّقُوهُ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ ﴿روم31﴾

در حالى كه به سوى او [از مخالفت‏ها] بازگشت مى‏كنيد، [به او رو كنيد]، و از او پروا داريد و نماز را برپا كنيد و از مشركان نباشيد،

نخوت مانع پروای از خداوند

وَإِذَا قِيلَ لَهُ اتَّقِ اللّهَ أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالإِثْمِ فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ وَلَبِئْسَ الْمِهَادُ ﴿بقرة206﴾

و چون به او گفته شود: از خدا پروا كن! نخوت او را به گناه كشاند، پس جهنّم او را بس است و چه بد بستري است.

پرهیزگاران در روز قیامت

زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَيَسْخَرُونَ مِنَ الَّذِينَ آمَنُواْ وَالَّذِينَ اتَّقَواْ فَوْقَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَاللّهُ يَرْزُقُ مَن يَشَاء بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿بقرة212﴾

زندگي دنيا براي كافران زينت يافته و [لذا] مؤمنان را مسخره مي‏كنند، و كساني كه تقوا پيشه كردند، روز رستاخيز فوق آنها هستند و خدا هر كه را خواهد بي‏حساب روزي مي‏دهد.

از خدا بترسید و احکام او را نگاه دارید

نِسَآؤُكُمْ حَرْثٌ لَّكُمْ فَأْتُواْ حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ وَقَدِّمُواْ لأَنفُسِكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّكُم مُّلاَقُوهُ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ ﴿بقرة223﴾

زنان شما كشت شمايند، پس هرگاه خواستيد، به كشت خود درآييد و براي خويش [خير] پيش فرستيد و از خدا بترسيد و بدانيد كه او را ملاقات خواهيد كرد و مؤمنان را بشارت ده.

وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النَّسَاء فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ وَلاَ تُمْسِكُوهُنَّ ضِرَارًا لَّتَعْتَدُواْ وَمَن يَفْعَلْ ذَلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ وَلاَ تَتَّخِذُوَاْ آيَاتِ اللّهِ هُزُوًا وَاذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ وَمَا أَنزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ يَعِظُكُم بِهِ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ﴿بقرة231﴾

و چون زنان را طلاق داديد و به پايان عدّه‏ي خود رسيدند يا به شايستگي نگاهشان داريد، يا به شايستگي رهاشان سازيد، و به قصد آسيب رساندن نگاهشان مداريد تا ستم كنيد. و هر كه چنين كند، پس به خود ستم كرده است، و آيات الهي را به مسخره نگيريد، و نعمت خدا و اين كتاب و حكمت را كه بر شما نازل كرده و به آن پندتان مي‏دهد فراموش نكنيد و از خدا بترسيد و بدانيد كه خدا به همه چيز داناست.

وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاء فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلاَ تَعْضُلُوهُنَّ أَن يَنكِحْنَ أَزْوَاجَهُنَّ إِذَا تَرَاضَوْاْ بَيْنَهُم بِالْمَعْرُوفِ ذَلِكَ يُوعَظُ بِهِ مَن كَانَ مِنكُمْ يُؤْمِنُ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ ذَلِكُمْ أَزْكَى لَكُمْ وَأَطْهَرُ وَاللّهُ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ ﴿بقرة232﴾

و چون زنان را طلاق داديد و عدّه‏ي آنان سر آمد، آنان را از ازدواج با شوهران سابق خود در صورتي كه ميان آنها به خوبي توافق حاصل شده باشد جلوگيري نكنيد. هر كه از شما به خدا و روز واپسين ايمان دارد با اين دستور پند داده مي‏شود. اين براي شما پربارتر و پاكيزه‏تر است، و خدا مي‏داند و شما نمي‏دانيد.

وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلاَدَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ أَرَادَ أَن يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ وَعلَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ لاَ تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلاَّ وُسْعَهَا لاَ تُضَآرَّ وَالِدَةٌ بِوَلَدِهَا وَلاَ مَوْلُودٌ لَّهُ بِوَلَدِهِ وَعَلَى الْوَارِثِ مِثْلُ ذَلِكَ فَإِنْ أَرَادَا فِصَالاً عَن تَرَاضٍ مِّنْهُمَا وَتَشَاوُرٍ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْهِمَا وَإِنْ أَرَدتُّمْ أَن تَسْتَرْضِعُواْ أَوْلاَدَكُمْ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِذَا سَلَّمْتُم مَّآ آتَيْتُم بِالْمَعْرُوفِ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿بقرة233﴾

مادرها فرزندان خود را دو سال تمام شير دهند. [اين‏] براي كسي است كه بخواهد دوره‏ي شير دادن را كامل كند، و خوراك و پوشاك آنها به طور شايسته بر عهده‏ي پدر فرزند است. هيچ كس جز به قدر توانش مكلّف نمي‏شود. هيچ مادري نبايد به خاطر [اختلافات خود] به كودكش آسيب رساند و نه [پدري‏] كه صاحب فرزند است. و وارث نيز همين حكم را بر عهده دارد. و اگر پدر و مادر به رضايت و مشورت يكديگر بخواهند [كودك را قبل از موعد] از شير باز گيرند گناهي بر آنها نيست. و اگر خواستيد براي فرزندان خود دايه بگيريد بر شما گناهي نيست به شرط آن كه مزدي را كه در نظر داريد به درستي بپردازيد، و از خدا پروا داريد و بدانيد كه خدا به آنچه مي‏كنيد بيناست.

وَإِن طَلَّقْتُمُوهُنَّ مِن قَبْلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيضَةً فَنِصْفُ مَا فَرَضْتُمْ إَلاَّ أَن يَعْفُونَ أَوْ يَعْفُوَ الَّذِي بِيَدِهِ عُقْدَةُ النِّكَاحِ وَأَن تَعْفُواْ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَلاَ تَنسَوُاْ الْفَضْلَ بَيْنَكُمْ إِنَّ اللّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿بقرة237﴾

و اگر زنان را پيش از نزديكي طلاق داديد و مهري براي آنان تعيين كرده بوديد، نصف آنچه مقرر داشته‏ايد بر عهده‏ي شماست، مگر اين كه آنان خود ببخشند يا كسي كه امر ازدواج به دست اوست ببخشد. و گذشت شما به تقوا نزديك‏تر است، و بزرگواري را در ميان خودتان فراموش نكنيد كه خداوند به آنچه مي‏كنيد بيناست.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إِذَا تَدَايَنتُم بِدَيْنٍ إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوهُ وَلْيَكْتُب بَّيْنَكُمْ كَاتِبٌ بِالْعَدْلِ وَلاَ يَأْبَ كَاتِبٌ أَنْ يَكْتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ اللّهُ فَلْيَكْتُبْ وَلْيُمْلِلِ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ وَلْيَتَّقِ اللّهَ رَبَّهُ وَلاَ يَبْخَسْ مِنْهُ شَيْئًا فَإن كَانَ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ سَفِيهًا أَوْ ضَعِيفًا أَوْ لاَ يَسْتَطِيعُ أَن يُمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهُ بِالْعَدْلِ وَاسْتَشْهِدُواْ شَهِيدَيْنِ من رِّجَالِكُمْ فَإِن لَّمْ يَكُونَا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَامْرَأَتَانِ مِمَّن تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَدَاء أَن تَضِلَّ إْحْدَاهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى وَلاَ يَأْبَ الشُّهَدَاء إِذَا مَا دُعُواْ وَلاَ تَسْأَمُوْاْ أَن تَكْتُبُوْهُ صَغِيرًا أَو كَبِيرًا إِلَى أَجَلِهِ ذَلِكُمْ أَقْسَطُ عِندَ اللّهِ وَأَقْومُ لِلشَّهَادَةِ وَأَدْنَى أَلاَّ تَرْتَابُواْ إِلاَّ أَن تَكُونَ تِجَارَةً حَاضِرَةً تُدِيرُونَهَا بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَلاَّ تَكْتُبُوهَا وَأَشْهِدُوْاْ إِذَا تَبَايَعْتُمْ وَلاَ يُضَآرَّ كَاتِبٌ وَلاَ شَهِيدٌ وَإِن تَفْعَلُواْ فَإِنَّهُ فُسُوقٌ بِكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَيُعَلِّمُكُمُ اللّهُ وَاللّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ﴿بقرة282﴾

اي مؤمنان! هنگامي كه [خواستيد] به قرض و نسيه معامله كنيد، آن را تا سر رسيدي معين بنويسيد و نويسنده‏اي ميان شما [سند معامله را] به درستي بنويسد، و نويسنده از نوشتن آن- چنان كه خدايش آموخته- دريغ نكند، پس بايد بنويسد و بدهكار املا كند و از خدا، پروردگار خويش بترسد و چيزي از آن نكاهد. و اگر بدهكار، كم خرد يا ناتوان باشد يا املا نتواند، سرپرست وي بايد عادلانه املا كند. و دو شاهد از مردان‌تان به گواهي بگيريد، و اگر دو مرد نباشند يك مرد و دو زن از گواهاني كه رضايت مي‏دهيد [انتخاب كنيد] تا اگر يكيشان از ياد برد ديگري يادآوري كند. و گواهان وقتي [براي اداي شهادت‏] خوانده مي‏شوند دريغ نكنند. و از نوشتن [بدهي‏] تا سر رسيد آن- كوچك باشد يا بزرگ- ملول نشويد كه اين در پيشگاه خداوند منصفانه‏تر و براي گواهي دادن استوارتر و براي ترديد نكردن مناسب‏تر است، مگر آن كه معامله‏اي نقدي باشد كه ميان خود انجام مي‏دهيد، در اين صورت بر شما گناهي نيست كه آن را ننويسيد. و چون داد و ستد كنيد بر آن گواه بگيريد.و نبايد به نويسنده و گواه زياني برسد، و اگر چنين كنيد از فرمان خدا خارج شده‏ايد، و از خدا بترسيد، و خداوند [بدين گونه‏] به شما تعليم مي‏دهد، و خداوند به هر چيزي داناست.

وَإِن كُنتُمْ عَلَى سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُواْ كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَّقْبُوضَةٌ فَإِنْ أَمِنَ بَعْضُكُم بَعْضًا فَلْيُؤَدِّ الَّذِي اؤْتُمِنَ أَمَانَتَهُ وَلْيَتَّقِ اللّهَ رَبَّهُ وَلاَ تَكْتُمُواْ الشَّهَادَةَ وَمَن يَكْتُمْهَا فَإِنَّهُ آثِمٌ قَلْبُهُ وَاللّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ ﴿بقرة283﴾

و اگر در سفر بوديد و نويسنده‏اي نيافتيد گرويي بستانيد و اگر كسي از شما ديگري را امين دانست، آن كه امين شمرده شده، امانت او را باز پس دهد و بايد از خداوند، پروردگارش بترسد. و شهادت را كتمان نكنيد، و هر كه آن را كتمان كند همانا دلش گناهكار است، و خدا به آنچه مي‏كنيد داناست.

يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ إِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاء فَطَلِّقُوهُنَّ لِعِدَّتِهِنَّ وَأَحْصُوا الْعِدَّةَ وَاتَّقُوا اللَّهَ رَبَّكُمْ �﴿طلاق1﴾

اى پيامبر! چون زنان را طلاق دهيد، آنها را به وقت عده‏شان [پس از پاك شدن از حيض‏] طلاق دهيد و حساب عده را نگه داريد و از خدا، پروردگارتان بترسيد. ...

فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ فَارِقُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ وَأَشْهِدُوا ذَوَيْ عَدْلٍ مِّنكُمْ وَأَقِيمُوا الشَّهَادَةَ لِلَّهِ ذَلِكُمْ يُوعَظُ بِهِ مَن كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا ﴿طلاق2﴾

پس چون به آخر عدّه‏شان رسيدند، يا به شايستگى نگاهشان داريد و يا به شايستگى از آنها جدا شويد، و دو تن عادل از خودتان را گواه بگيريد و شهادت را براى خدا به پا داريد. با اين [دستورات‏] كسى كه به خدا و روز رستاخيز ايمان دارد موعظه مى‏شود. و هر كه از خدا پروا كند، براى او راه خروجى [از گناه و مشكلات‏] پديد مى‏آورد.

از خدا بترسید و ربا نخورید

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿بقرة278﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! اگر [واقعا] مؤمنيد از خدا بترسيد و باقي مانده‏ي ربا را واگذاريد.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَأْكُلُواْ الرِّبَا أَضْعَافًا مُّضَاعَفَةً وَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿آل‌عمران130﴾

اي مؤمنان! ربا را چند برابر مخوريد، و از خدا بترسيد تا رستگار شويد.

وَاتَّقُواْ النَّارَ الَّتِي أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ ﴿آل‌عمران131﴾

و از آتشي كه براي كافران آماده شده پروا كنيد.

وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَالرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿آل‌عمران132﴾

و خدا و پيامبر را فرمان بريد تا مورد رحمت قرار گيريد.

بترسید از روزی که به سوی خدا بازمی‌گردید

وَاتَّقُواْ يَوْمًا تُرْجَعُونَ فِيهِ إِلَى اللّهِ ثُمَّ تُوَفَّى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لاَ يُظْلَمُونَ ﴿بقرة281﴾

و از روزي بترسيد كه در آن به سوي خدا بازگردانده مي‏شويد، سپس به هر كس [پاداش‏] آنچه كرده است به تمامي داده مي‏شود و بر آنان ستم نمي‏رود.

وَأَنذِرْهُمْ يَوْمَ الْحَسْرَةِ إِذْ قُضِيَ الْأَمْرُ وَهُمْ فِي غَفْلَةٍ وَهُمْ لَا يُؤْمِنُونَ ﴿مريم39﴾

و آنها را از روز حسرت آنگاه كه كار تمام مي‏شود بترسان، و حال آن كه هم اكنون غافلند و ايمان نمي‏آورند.

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ ﴿حج1﴾

اي مردم! از پروردگارتان پروا كنيد همانا زلزله قيامت واقعه بزرگي است.

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ وَاخْشَوْا يَوْمًا لَّا يَجْزِي وَالِدٌ عَن وَلَدِهِ وَلَا مَوْلُودٌ هُوَ جَازٍ عَن وَالِدِهِ شَيْئًا إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا وَلَا يَغُرَّنَّكُم بِاللَّهِ الْغَرُورُ ﴿لقمان33﴾

اى مردم!از پروردگارتان پروا كنيد و بترسيد از روزى كه نه پدرى از فرزندش دفع بلا كند و نه فرزندى از پدرش. به يقين وعده‏ى خدا حق است پس زندگى دنيا شما را نفريبد و آن فريبنده شما را به خدا مغرور نكند.

لَهُم مِّن فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِّنَ النَّارِ وَمِن تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ ذَلِكَ يُخَوِّفُ اللَّهُ بِهِ عِبَادَهُ يَا عِبَادِ فَاتَّقُونِ ﴿زمر16﴾

آنها را از بالاى سرشان و از پايين‏شان پرده‏هايى از آتش است. اين چيزى است كه خدا بندگانش را بدان بيم مى‏دهد. اى بندگان من! پس از [نافرمانى‏] من بترسيد.

حکم در مورد دوستی

لاَّ يَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُونَ الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاء مِن دُوْنِ الْمُؤْمِنِينَ وَمَن يَفْعَلْ ذَلِكَ فَلَيْسَ مِنَ اللّهِ فِي شَيْءٍ إِلاَّ أَن تَتَّقُواْ مِنْهُمْ تُقَاةً وَيُحَذِّرُكُمُ اللّهُ نَفْسَهُ وَإِلَى اللّهِ الْمَصِيرُ ﴿آل‌عمران28﴾

مؤمنان نبايد كافران را به جاي مؤمنان دوست بگيرند، و هر كه چنين كند او را با خدا كاري نباشد [و از او بريده است‏] مگر اين كه از آنان به نوعي تقيّه كنيد. و خدا شما را از خود بر حذر مي‏دارد و [بدانيد كه‏] بازگشت [نهايي‏] به سوي خداوند است.

از خدا بترسید و فرمان برید

وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَلِأُحِلَّ لَكُم بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُم بِآيَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ فَاتَّقُواْ اللّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿آل‌عمران50﴾

و تورات را كه پيش از من نازل شده تصديق مي‏كنم و [آمده‏ام‏] تا برخي چيزها را كه بر شما حرام شده برايتان حلال كنم، و از سوي پروردگارتان براي شما معجزه‏اي آورده‏ام، پس از خدا بترسيد و از من فرمان بريد.

به گونه‌ای شایسته تقوا پیشه کنید

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿آل‌عمران102﴾

اي كساني كه ايمان آورده ايد!چنان كه سزاوار خداست تقوا پيشه كنيد، و زنهار كه بميريد و مسلمان نباشيد.

پاداش تقوا به هدایت پیشه‌گان

وَالَّذِينَ اهْتَدَوْا زَادَهُمْ هُدًى وَآتَاهُمْ تَقْواهُمْ ﴿محمد17﴾

و آنها كه هدايت پذير شدند، [خدا] بر هدايتشان افزود و [روح‏] تقوايشان بخشيد.

استقامت و پارسایی پیشه کنید

إِن تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَإِن تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَفْرَحُواْ بِهَا وَإِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ لاَ يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئًا إِنَّ اللّهَ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ ﴿آل‌عمران120﴾

اگر نيكي به شما رسد آنها را بدحال مي‏كند، و اگر گزندي به شما رسد بدان شاد مي‏شوند. و اگر استقامت و پارسايي كنيد، حيله آنان هيچ زياني به شما نمي‏رساند، همانا خداوند به آنچه مي‏كنند احاطه دارد.

بَلَى إِن تَصْبِرُواْ وَتَتَّقُواْ وَيَأْتُوكُم مِّن فَوْرِهِمْ هَذَا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُم بِخَمْسَةِ آلافٍ مِّنَ الْمَلآئِكَةِ مُسَوِّمِينَ

 ﴿آل‌عمران125﴾

آري، اگر شكيبايي و پارسايي كنيد و دشمنان در اين هيجان و شتاب خويش بر شما بتازند، پروردگارتان شما را با پنج هزار فرشته نشاندار ياري خواهد كرد.

از خدا بترسید و شکر او را به جای آورید

وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّهُ بِبَدْرٍ وَأَنتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ﴿آل‌عمران123﴾

و به راستي خدا شما را در بدر ياري داد در حالي كه ناتوان بوديد.پس از خدا بترسيد، باشد كه شكر او را به جا آوريد.

ای مردم از پروردگارتان پروا کنید

يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالاً كَثِيرًا وَنِسَاء وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِي تَسَاءلُونَ بِهِ وَالأَرْحَامَ إِنَّ اللّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا ﴿نساء1﴾

اي مردم! از پروردگارتان، كه شما را از يك تن آفريد و همسرش را از او آفريد و از آن دو، مردان و زنان بسياري را منتشر ساخت پروا كنيد و از خدايي كه به [نام‏] او از يكديگر درخواست مي‏كنيد و در مورد ارحام از خدا پروا كنيد. همانا خداوند مراقب شماست.

پروا کنید و سنجیده سخن گویید

وَلْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُواْ مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعَافًا خَافُواْ عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا اللّهَ وَلْيَقُولُواْ قَوْلاً سَدِيدًا ﴿نساء9﴾

و كساني كه اگر بعد از خود فرزنداني ناتوان بر جاي گذارند بر [آينده‏ي‏] آنان بيم دارند، بايد [درباره‏ي يتيمان مردم نيز] بترسند، پس بايد از خدا پروا كنند و سنجيده سخن بگويند.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا يَسْخَرْ قَومٌ مِّن قَوْمٍ عَسَى أَن يَكُونُوا خَيْرًا مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاء مِّن نِّسَاء عَسَى أَن يَكُنَّ خَيْرًا مِّنْهُنَّ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَكُمْ وَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِ بِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ وَمَن لَّمْ يَتُبْ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ﴿حجرات11﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! نبايد قومى قوم ديگر را استهزا كنند، شايد آنها از اينها بهتر باشند، و نه زنانى زنان [ديگر] را، شايد آنها از اينها بهتر باشند، و عيب يكديگر را به رخ نكشيد و همديگر را به لقب‏هاى زشت مخوانيد كه بدنامى است نام کردن {مردم} به کفر و فسق، و هر که توبه نکند پس آنانند ستمکاران.

از بسیاری از گمان‌ها بپرهیزید

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيرًا مِّنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلَا تَجَسَّسُوا وَلَا يَغْتَب بَّعْضُكُم بَعْضًا أَيُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَن يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتًا فَكَرِهْتُمُوهُ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ رَّحِيمٌ ﴿حجرات12﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! از بسيارى گمان‏ها بپرهيزيد، چرا كه پاره‏اى از گمان‏ها گناه است، و [در كار ديگران‏] تجسّس نكنيد و كسى از شما غيبت ديگرى نكند آيا كسى از شما دوست دارد گوشت برادر مرده‏اش را بخورد؟ [بى‏شك همه شما] از آن كراهت داريد، [غيبت نيز چنين است.] و از خدا بترسيد، كه خدا توبه‏پذير مهربان است.

سازش و تقوا پیشه کنید

وَلَن تَسْتَطِيعُواْ أَن تَعْدِلُواْ بَيْنَ النِّسَاء وَلَوْ حَرَصْتُمْ فَلاَ تَمِيلُواْ كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوهَا كَالْمُعَلَّقَةِ وَإِن تُصْلِحُواْ وَتَتَّقُواْ فَإِنَّ اللّهَ كَانَ غَفُورًا رَّحِيمًا ﴿نساء129﴾

و شما هرگز نمي‏توانيد [به لحاظ محبت قلبي‏] ميان زنان عدالت كنيد هر چند هم بكوشيد پس [به يك طرف‏] يك‌سره تمايل نورزيد و آن ديگر را بلا تكليف رها كنيد. و اگر سازش و تقوا پيشه کنيد، بي شک خدا آمرزنده ي مهربان است.

سفارش به خدا ترسی

وَللّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ وَلَقَدْ وَصَّيْنَا الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ وَإِيَّاكُمْ أَنِ اتَّقُواْ اللّهَ وَإِن تَكْفُرُواْ فَإِنَّ لِلّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ وَكَانَ اللّهُ غَنِيًّا حَمِيدًا ﴿نساء131﴾

و آنچه در آسمان‏ها و زمين است از آن خداست، و ما به كساني كه پيش از شما كتاب داده شدند و نيز به شما سفارش كرديم كه از خدا بترسيد. و اگر كافر شويد [چه باك‏]، آنچه در آسمان‏ها و زمين است از آن خداست و خداوند بي‏نياز و ستوده است.

از مردم نترسید از خدا بترسید

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالْدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ لِغَيْرِ اللّهِ بِهِ وَالْمُنْخَنِقَةُ وَالْمَوْقُوذَةُ وَالْمُتَرَدِّيَةُ وَالنَّطِيحَةُ وَمَا أَكَلَ السَّبُعُ إِلاَّ مَا ذَكَّيْتُمْ وَمَا ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ وَأَن تَسْتَقْسِمُواْ بِالأَزْلاَمِ ذَلِكُمْ فِسْقٌ الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُواْ مِن دِينِكُمْ فَلاَ تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا فَمَنِ اضْطُرَّ فِي مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجَانِفٍ لِّإِثْمٍ فَإِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مائدة3﴾

گوشت مردار، خون، گوشت خوك، آنچه به غير نام خدا ذبح شده، حيوان خفه شده، حيوان به كتك مرده، آنچه در اثر سقوط از بلندي مرده و آنچه با شاخ حيوان ديگري مرده، نيم خورده‏ي درنده مگر آنچه را كه به موقع سر بريديد، آنچه براي بتها ذبح شده و نيز تعيين قسمت سهم گوشت به وسيله تيرهاي قرعه، همه اينها بر شما حرام شده است و تمام اين اعمال فسق و گناه است. امروز كافران از [شكست‏] آيين شما نوميد شدند بنابر اين از آنها نترسيد و از من بترسيد. امروز دين شما را براي شما كامل كردم و نعمت خود را بر شما تمام نمودم و دين اسلام را براي شما پسنديدم. پس هر كه در حال قحطي و گرسنگي شديد، بدون قصد گناه، چاره‏اي [جز خوردن‏] نداشت بي‏ترديد خدا آمرزنده‏ي مهربان است.

وَإِذْ تَقُولُ لِلَّذِي أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَأَنْعَمْتَ عَلَيْهِ أَمْسِكْ عَلَيْكَ زَوْجَكَ وَاتَّقِ اللَّهَ وَتُخْفِي فِي نَفْسِكَ مَا اللَّهُ مُبْدِيهِ وَتَخْشَى النَّاسَ وَاللَّهُ أَحَقُّ أَن تَخْشَاهُ فَلَمَّا قَضَى زَيْدٌ مِّنْهَا وَطَرًا زَوَّجْنَاكَهَا لِكَيْ لَا يَكُونَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ حَرَجٌ فِي أَزْوَاجِ أَدْعِيَائِهِمْ إِذَا قَضَوْا مِنْهُنَّ وَطَرًا وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا ﴿أحزاب37﴾

و [ياد کن] آنگاه كه به آن كس كه خدا نعمتش داده بود و تو در حق او احسان كرده بودى [فرزند خوانده‏ات زيد]، گفتى: همسرت را نگاه دار و از خدا پروا بدار، و چيزى را كه خدا عيان كننده‏ى آن بود در ضمير خويش نهان مى‏داشتى، و از مردم مى‏ترسيدى، و خدا سزاوارتر است كه از او بترسى. پس چون زيد نيازش را از آن زن برآورد [و از او جدا شد] وى را به نكاح تو در آورديم تا [در آينده‏] در مورد ازدواج مؤمنان با زنان پسر خواندگانشان آن‏گاه كه از ايشان حاجت خويش را برآوردند [و آنها را طلاق گفتند] مشكلى نباشد، و فرمان خدا صورت اجرا ‏پذيرد.

اَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ وَيُخَوِّفُونَكَ بِالَّذِينَ مِن دُونِهِ وَمَن يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ ﴿زمر36﴾

آيا خداوند [در حمايت‏] بنده‏اش كافى نيست؟ كه تو را از كسانى كه غير اويند مى‏ترسانند، و هر كه را خدا گمراه كند، برايش هيچ راهنمايى نخواهد بود.

وَمَن يَهْدِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِن مُّضِلٍّ أَلَيْسَ اللَّهُ بِعَزِيزٍ ذِي انتِقَامٍ ﴿زمر37﴾

و هر كه را خدا هدايت كند، گمراه كننده‏اى نخواهد داشت. مگر خدا نيست كه شكست‏ناپذير صاحب انتقام نيست؟

پرهیزکاران و حکم غذا خوردن

يَسْأَلُونَكَ مَاذَا أُحِلَّ لَهُمْ قُلْ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبَاتُ وَمَا عَلَّمْتُم مِّنَ الْجَوَارِحِ مُكَلِّبِينَ تُعَلِّمُونَهُنَّ مِمَّا عَلَّمَكُمُ اللّهُ فَكُلُواْ مِمَّا أَمْسَكْنَ عَلَيْكُمْ وَاذْكُرُواْ اسْمَ اللّهِ عَلَيْهِ وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ ﴿مائدة4﴾

... پس از آنچه اين حيوانات براي شما گرفته و نگاه داشته‏اند بخوريد و [هنگام فرستادن حيوان شكاري‏] نام خدا را بر آن ببريد، و از خدا پروا كنيد كه خدا سريع الحساب است.

وَكُلُواْ مِمَّا رَزَقَكُمُ اللّهُ حَلاَلاً طَيِّبًا وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِيَ أَنتُم بِهِ مُؤْمِنُونَ ﴿مائدة88﴾

و از آنچه خدا روزي شما كرده حلال و پاكيزه بخوريد، و از خدايي كه به او ايمان داريد، پروا داشته باشيد.

أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَطَعَامُهُ مَتَاعًا لَّكُمْ وَلِلسَّيَّارَةِ وَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِيَ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ﴿مائدة96﴾

 صيد دريا و خوراك آن براي شما حلال شد تا براي شما و مسافران بهره‏اي باشد. و شكار بيابان مادام كه احرام داريد، بر شما حرام شده است و از خدايي كه به سوي او محشور مي‏شويد پروا كنيد.

فَكُلُواْ مِمَّا غَنِمْتُمْ حَلاَلاً طَيِّبًا وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿أنفال69﴾

اينك، از آنچه به غنيمت برده‏ايد، حلال و پاكيزه بخوريد و از خدا پروا داريد كه خداوند آمرزنده‏ي مهربان است.

 در مورد عهد و پیمان‌تان با خدا پروا داشته باشید

وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُم بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ ﴿مائدة7﴾

و نعمت خدا را كه بر شما ارزاني داشته و [نيز]پيماني را كه با شما بسته است به ياد آوريد كه گفتيد: شنيديم و فرمان برديم، و از خدا پروا كنيد كه خداوند به راز دل‏ها آگاه است.

پیمان شکنان هیچ پروا نمی‌کنند

الَّذِينَ عَاهَدتَّ مِنْهُمْ ثُمَّ يَنقُضُونَ عَهْدَهُمْ فِي كُلِّ مَرَّةٍ وَهُمْ لاَ يَتَّقُونَ ﴿أنفال56﴾

همان كساني كه از ايشان پيمان گرفتي، ولي هر بار پيمان خود را مي‏شكنند و هيچ پروا نمي‏كنند.

دادگری به تقوا نزدیک‌تر است

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ كُونُواْ قَوَّامِينَ لِلّهِ شُهَدَاء بِالْقِسْطِ وَلاَ يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلَى أَلاَّ تَعْدِلُواْ اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿مائدة8﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! قيام كننده براي خدا و شاهدان به عدل و داد باشيد. و البته نبايد دشمني عده‏اي شما را بر آن دارد كه عدالت نكنيد. دادگري كنيد كه آن به تقوا نزديك‏تر است، و از خدا بترسيد كه خدا به آنچه انجام مي‏دهيد آگاه است.

مومنان باید از خدا پروا کنند

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ هَمَّ قَوْمٌ أَن يَبْسُطُواْ إِلَيْكُمْ أَيْدِيَهُمْ فَكَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَعَلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ﴿مائدة11﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! نعمت خدا را بر خود ياد كنيد آن‏گاه كه قومي كوشيدند بر شما دست درازي كنند و خدا دست‌شان را از شما كوتاه كرد. و از خدا پروا داريد، و مؤمنان بايد فقط بر خدا توكل كنند.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ﴿حجرات1﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد!در برابر خدا و رسولش [در هيچ كارى‏] جلو نيفتيد، و از خدا بترسيد. بى‏گمان خدا شنواى داناست.

به سوی او وسیله جویید و جهاد کنید

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَابْتَغُواْ إِلَيهِ الْوَسِيلَةَ وَجَاهِدُواْ فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿مائدة35﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! از خدا بترسيد و [براي تقرب‏] به سوي او وسيله بجوييد و در راه او جهاد كنيد، باشد كه رستگار شويد.

از خدا بترسید و آیات الهی را نفروشید

إِنَّا أَنزَلْنَا التَّوْرَاةَ فِيهَا هُدًى وَنُورٌ يَحْكُمُ بِهَا النَّبِيُّونَ الَّذِينَ أَسْلَمُواْ لِلَّذِينَ هَادُواْ وَالرَّبَّانِيُّونَ وَالأَحْبَارُ بِمَا اسْتُحْفِظُواْ مِن كِتَابِ اللّهِ وَكَانُواْ عَلَيْهِ شُهَدَاء فَلاَ تَخْشَوُاْ النَّاسَ وَاخْشَوْنِ وَلاَ تَشْتَرُواْ بِآيَاتِي ثَمَنًا قَلِيلاً وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أَنزَلَ اللّهُ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ ﴿مائدة44﴾

ما تورات را نازل كرديم كه در آن نور و هدايت است. پيامبران كه مطيع فرمان خدا بودند با آن براي يهود حكم مي‏كردند، و [همچنين‏] علما و دانشمندان با همين كتاب كه به آنها سپرده شده بود و بر آن گواه بودند، داوري مي‏نمودند. پس، از مردم نترسيد و از من بترسيد و آيات مرا به بهاي ناچيز نفروشيد. و هر كه به موجب آيات الهي حكم نكند، آنها واقعا كافرند.

عمل به سفارشات الهی و خداترسی

وَأَنَّ هَذَا صِرَاطِي مُسْتَقِيمًا فَاتَّبِعُوهُ وَلاَ تَتَّبِعُواْ السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَن سَبِيلِهِ ذَلِكُمْ وَصَّاكُم بِهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ

﴿أنعام153﴾

و همانا راه راست من همين است، پس از آن پيروي كنيد و به راه‏هاي [متفرقه‏] نرويد كه موجب تفرقه و جدايي از راه او شود. اين است آنچه خدا شما را به آن سفارش كرد، باشد كه شما پرهيزكار شويد.

خدا ترسان حقیقی

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ مَن يَرْتَدَّ مِنكُمْ عَن دِينِهِ فَسَوْفَ يَأْتِي اللّهُ بِقَوْمٍ يُحِبُّهُمْ وَيُحِبُّونَهُ أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّةٍ عَلَى الْكَافِرِينَ يُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ يَخَافُونَ لَوْمَةَ لآئِمٍ ذَلِكَ فَضْلُ اللّهِ يُؤْتِيهِ مَن يَشَاء وَاللّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ

﴿مائدة54﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! هر كس از شما از دينش برگردد، خدا به زودي جمعيتي را به عرصه مي‏آورد كه دوست‌شان دارد و دوستش مي‏دارند، با مؤمنان افتاده و با كافران سختگيرند، در راه خدا جهاد مي‏كنند و از ملامت هيچ ملامتگري نمي‏ترسند.

تقوا و بخشش گناهان

وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْكِتَابِ آمَنُواْ وَاتَّقَوْاْ لَكَفَّرْنَا عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَلأدْخَلْنَاهُمْ جَنَّاتِ النَّعِيمِ ﴿مائدة65﴾

و اگر اهل كتاب ايمان آورده و تقوا پيشه كرده بودند، قطعا گناهان‌شان را مي‏بخشيديم و آنها را به باغ‏هاي پرنعمت داخل مي‏ساختيم.

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا ﴿أحزاب70﴾

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! از خدا بترسيد و سخن صواب گوييد.

يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمَالَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَمَن يُطِعْ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزًا عَظِيمًا ﴿أحزاب71﴾

تا كارهاى شما را اصلاح كند و گناهان‌تان را بر شما ببخشايد. و هر كه خدا و رسولش را اطاعت كند، قطعا به كاميابى بزرگى نايل رسيده است.

به نرمی سخن گویید

فَقُولَا لَهُ قَوْلًا لَّيِّنًا لَّعَلَّهُ يَتَذَكَّرُ أَوْ يَخْشَى ﴿طه44﴾

و با او سخني نرم گوييد، شايد پند گيرد يا بترسد.

صاحبان خرد از خدا بترسند

قُل لاَّ يَسْتَوِي الْخَبِيثُ وَالطَّيِّبُ وَلَوْ أَعْجَبَكَ كَثْرَةُ الْخَبِيثِ فَاتَّقُواْ اللّهَ يَا أُوْلِي الأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ

﴿مائدة100﴾

بگو: پليد و پاكيزه يكسان نيستند، هر چند كثرت پليد تو را به شگفت آورد. پس اي صاحبان خرد! از خدا بترسيد، باشد كه رستگار شويد.

مومنان از خداوند پروا کنند

إِذْ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ يَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ هَلْ يَسْتَطِيعُ رَبُّكَ أَن يُنَزِّلَ عَلَيْنَا مَآئِدَةً مِّنَ السَّمَاء قَالَ اتَّقُواْ اللّهَ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿مائدة112﴾

[و] آن وقت كه حواريون گفتند: اي عيسي بن مريم! آيا پروردگارت مي‏تواند براي ما مائده‏اي از آسمان نازل كند؟ گفت: از خداوند پروا كنيد اگر مؤمنيد.

باشد که پروا کنند

وَأَنذِرْ بِهِ الَّذِينَ يَخَافُونَ أَن يُحْشَرُواْ إِلَى رَبِّهِمْ لَيْسَ لَهُم مِّن دُونِهِ وَلِيٌّ وَلاَ شَفِيعٌ لَّعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ ﴿أنعام51﴾

و كساني را كه از محشور شدن به سوي پروردگارشان انديشناكند به اين [قرآن‏] هشدار ده، كه غير از او براي آنها هيچ ياور و واسطه‏اي نيست، باشد كه پروا كنند.

تقوا و خداترسی همراه با نماز از احکام الهی

وَأَنْ أَقِيمُواْ الصَّلاةَ وَاتَّقُوهُ وَهُوَ الَّذِيَ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ﴿أنعام72﴾

و اين كه [گفته است‏]:نماز به پا كنيد و از او پروا داريد، و او كسي است كه به سوي وي محشور مي‏شويد.

مُنِيبِينَ إِلَيْهِ وَاتَّقُوهُ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ ﴿روم31﴾

در حالى كه به سوى او [از مخالفت‏ها] بازگشت مى‏كنيد، [به او رو كنيد]، و از او پروا داريد و نماز را برپا كنيد و از مشركان نباشيد،

تَتَجَافَى جُنُوبُهُمْ عَنِ الْمَضَاجِعِ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ خَوْفًا وَطَمَعًا وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ ﴿سجدة16﴾

از بسترهاى خواب [براى عبادت شب‏] پهلو تهى مى‏كنند و پروردگارشان را با خوف و رجا مى‏خوانند و از آنچه روزيشان كرده‏ايم انفاق مى‏كنند.

بهترین جامه،‌ تقوا و خداترسی‌است

يَا بَنِي آدَمَ قَدْ أَنزَلْنَا عَلَيْكُمْ لِبَاسًا يُوَارِي سَوْءَاتِكُمْ وَرِيشًا وَلِبَاسُ التَّقْوَىَ ذَلِكَ خَيْرٌ ذَلِكَ مِنْ آيَاتِ اللّهِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ ﴿أعراف26﴾

اي فرزندان آدم! به راستي ما براي شما لباسي فرو فرستاديم كه هم زشتي‏هاي شما را مي‏پوشاند و هم زينت شماست ولي جامه تقوا همان بهتر است. اين از آيت‏هاي خداست، باشد كه پند گيرند.

شیطان با فریب جامه تقوا را از تن انسان به در آورد

يَا بَنِي آدَمَ لاَ يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطَانُ كَمَا أَخْرَجَ أَبَوَيْكُم مِّنَ الْجَنَّةِ يَنزِعُ عَنْهُمَا لِبَاسَهُمَا لِيُرِيَهُمَا سَوْءَاتِهِمَا إِنَّهُ يَرَاكُمْ هُوَ وَقَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لاَ تَرَوْنَهُمْ إِنَّا جَعَلْنَا الشَّيَاطِينَ أَوْلِيَاء لِلَّذِينَ لاَ يُؤْمِنُونَ ﴿أعراف27﴾

اي فرزندان آدم! مبادا شيطان شما را به فتنه اندازد، چنان كه پدر و مادر شما را از بهشت بيرون راند كه جامه‏ي [بندگي‏] آنها را از تن‌شان بر مي‏كند تا زشتي‏شان را بر آنها نمايان كند. بي‏شك او و گروهش از آن جا كه آنها را نمي‏بينيد شما را مي‏بينند. ما شياطين را سرپرستان كساني قرار داديم كه ايمان نمي‏آورند.

از خدا پروا کنید و روابط‌تان را اصلاح کنید

يَسْأَلُونَكَ عَنِ الأَنفَالِ قُلِ الأَنفَالُ لِلّهِ وَالرَّسُولِ فَاتَّقُواْ اللّهَ وَأَصْلِحُواْ ذَاتَ بَيْنِكُمْ وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿أنفال1﴾

از تو درباره‏ي غنيمت‏ها مي‏پرسند، بگو: غنيمت‏ها از آن خدا و رسول است. پس از خدا پروا داريد و روابط خود را اصلاح كنيد و از خدا و رسولش اطاعت كنيد اگر مؤمن هستيد.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَكُونُواْ مَعَ الصَّادِقِينَ ﴿توبة119﴾

اي كساني كه ايمان آورده‏ايد! از خدا پروا كنيد و با راستگويان باشيد.

إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿حجرات10﴾

جز اين نيست كه مؤمنان با يكديگر برادرند، پس ميان برادران‌تان را اصلاح كنيد و از خدا بترسيد، اميد كه مورد رحمت قرار گيريد.

از فتنه‌ها بترسید

وَاتَّقُواْ فِتْنَةً لاَّ تُصِيبَنَّ الَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنكُمْ خَآصَّةً وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ ﴿أنفال25﴾

از فتنه‏اي بترسيد كه تنها دامن ستمگران شما را نمي‏گيرد، و  بدانيد كه خداوند سخت كيفر است.

چرا از خدا پرهیز نمی‌کنید؟

قُلْ مَن يَرْزُقُكُم مِّنَ السَّمَاء وَالأَرْضِ أَمَّن يَمْلِكُ السَّمْعَ والأَبْصَارَ وَمَن يُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيَّتَ مِنَ الْحَيِّ وَمَن يُدَبِّرُ الأَمْرَ فَسَيَقُولُونَ اللّهُ فَقُلْ أَفَلاَ تَتَّقُونَ ﴿يونس31﴾

بگو: كيست كه از آسمان و زمين به شما روزي مي‏دهد؟ يا كيست مالك گوش‏ها و چشم‏ها و كيست كه زنده را از مرده و مرده را از زنده بر مي‏آورد؟ و كيست كه تدبير امور مي‏كند؟ حتما خواهند گفت: خدا. بگو: پس چرا [از شرك‏] پرهيز نمي‏كنيد.

قل لِّمَنِ الْأَرْضُ وَمَن فِيهَا إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿مؤمنون84﴾

بگو: اگر مي‏دانيد [بگوييد] زمين و هر كه در آن است به چه كسي تعلق دارد؟

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ﴿مؤمنون85﴾

به زودي خواهند گفت: از آن خداست. بگو: پس آيا متذكّر نمي‏شويد؟

قُلْ مَن رَّبُّ السَّمَاوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ ﴿مؤمنون86﴾

بگو: كيست پروردگار آسمان‏هاي هفتگانه و صاحب عرش بزرگ؟

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَفَلَا تَتَّقُونَ ﴿مؤمنون87﴾

به زودي خواهند گفت: از آن خداست. بگو: پس آيا پروا نمي‏كنيد؟

لوط (ع) گفت از خدا بترسید

كَذَّبَتْ قَوْمُ لُوطٍ الْمُرْسَلِينَ ﴿شعراء 160﴾

 قوم لوط فرستادگان را تكذيب كردند.

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ لُوطٌ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿شعراء 161﴾

آنگاه كه برادرشان لوط به آنها گفت: آيا [از خدا] پروا نمى‏كنيد؟

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ﴿شعراء 162﴾

من براى شما فرستاده‏اى امين هستم.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 163﴾

پس از خدا پروا كنيد و از من فرمان بريد.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 164﴾

و بر اين [رسالت‏] اجرى از شما طلب نمى‏كنم اجر من جز بر پروردگار جهانيان نيست.

أَتَأْتُونَ الذُّكْرَانَ مِنَ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 165﴾

آيا از ميان جهانيان با مردها در مى‏آميزيد؟

وَتَذَرُونَ مَا خَلَقَ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِنْ أَزْوَاجِكُم بَلْ أَنتُمْ قَوْمٌ عَادُونَ ﴿شعراء 166﴾

و همسرانى را كه پروردگارتان براى شما آفريده وا مى‏گذاريد؟ بلكه شما مردمى تجاوز كاريد.

قَالُوا لَئِن لَّمْ تَنتَهِ يَا لُوطُ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْمُخْرَجِينَ ﴿شعراء 167﴾

گفتند: اى لوط! اگر دست بر ندارى، قطعا [از شهر] اخراج خواهى شد.

قَالَ إِنِّي لِعَمَلِكُم مِّنَ الْقَالِينَ ﴿شعراء 168﴾

 گفت: به راستى من از عمل شمامتنفرم.

رَبِّ نَجِّنِي وَأَهْلِي مِمَّا يَعْمَلُونَ ﴿شعراء 169﴾

پروردگارا! من و كسان مرا از آنچه مى‏كنند نجات بخش.

فَنَجَّيْنَاهُ وَأَهْلَهُ أَجْمَعِينَ ﴿شعراء 170﴾

پس او و كسانش را همگى نجات داديم.

إِلَّا عَجُوزًا فِي الْغَابِرِينَ ﴿شعراء 171﴾

جز پيرزنى كه در ميان بازماندگان بود.

ثُمَّ دَمَّرْنَا الْآخَرِينَ ﴿شعراء 172﴾

سپس ديگران را سخت هلاك كرديم.

وَأَمْطَرْنَا عَلَيْهِم مَّطَرًا فَسَاء مَطَرُ الْمُنذَرِينَ ﴿شعراء 173﴾

و باران [عذاب‏] بر ايشان بارانديم و باران انذار شدگان، بد بارانى است.

إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ ﴿شعراء 174﴾

قطعا در اين [عقوبت‏] عبرتى است و اكثر آنان مؤمن نبودند.

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ ﴿شعراء 175﴾

و به راستى پروردگار تو شكست‏ناپذير مهربان است.

وَلَمَّا جَاءتْ رُسُلُنَا لُوطًا سِيءَ بِهِمْ وَضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًا وَقَالَ هَذَا يَوْمٌ عَصِيبٌ ﴿هود77﴾

و چون فرستادگان ما نزد لوط آمدند از [آمدن]آنان بدحال شد و در كارشان فرو ماند و گفت:امروز روز سختي است.

وَجَاءهُ قَوْمُهُ يُهْرَعُونَ إِلَيْهِ وَمِن قَبْلُ كَانُواْ يَعْمَلُونَ السَّيِّئَاتِ قَالَ يَا قَوْمِ هَؤُلاء بَنَاتِي هُنَّ أَطْهَرُ لَكُمْ فَاتَّقُواْ اللّهَ وَلاَ تُخْزُونِ فِي ضَيْفِي أَلَيْسَ مِنكُمْ رَجُلٌ رَّشِيدٌ ﴿هود78﴾

و قوم او شتابان [به قصد مزاحمت مهمانان‏] به سوي او هجوم آوردند، در حالي كه پيش از آن [هم‏] مرتكب زشتي‏ها مي‏شدند. [لوط] گفت: اي قوم من! اينان دختران‌منند آنان براي شما پاكيزه‏ترند [با آنها ازدواج كنيد]، پس از خدا بترسيد و مرا در كار مهمانانم رسوا مكنيد.آيا در ميان شما يك مرد رشيد، يک جوانمرد نيست؟

وَاتَّقُوا اللّهَ وَلاَ تُخْزُونِ ﴿حجر69﴾

و از خدا پروا كنيد و مرا خوار نسازيد.

نوح (ع) گفت از خدا بترسید

إِنَّا أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَى قَوْمِهِ أَنْ أَنذِرْ قَوْمَكَ مِن قَبْلِ أَن يَأْتِيَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿نوح1﴾

همانا ما نوح را به سوى قومش فرستاديم كه قومت را هشدار ده پيش از آن كه عذابى دردناك به سراغ‌شان آيد.

قَالَ يَا قَوْمِ إِنِّي لَكُمْ نَذِيرٌ مُّبِينٌ ﴿نوح2﴾

گفت: اى قوم من! همانا من شما را هشدار دهنده‏اى آشكارم.

أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَاتَّقُوهُ وَأَطِيعُونِ ﴿نوح3﴾

كه خدا را بپرستيد و از او پروا داريد و مرا اطاعت كنيد.

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ نُوحٌ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿شعراء 106﴾

آن زمان كه برادرشان نوح به آنها گفت: آيا [از خدا] پروا نمى‏كنيد؟

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ﴿شعراء 107﴾

من براى شما فرستاده‏اى امين هستم.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 108﴾

پس از خدا بترسيد و مرا اطاعت كنيد.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 109﴾

و بر اين [رسالت‏] اجرى از شما طلب نمى‏كنم اجر من جز بر پروردگار جهانيان نيست.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 110﴾

پس از خدا پروا كنيد و مرا فرمان بريد.

قَالُوا أَنُؤْمِنُ لَكَ وَاتَّبَعَكَ الْأَرْذَلُونَ ﴿شعراء 111﴾

گفتند: آيا به تو ايمان بياوريم و حال آن كه فرومايگان از تو پيروى كرده‏اند؟

عاد (ع) گفت از خدا بترسید

كَذَّبَتْ عَادٌ الْمُرْسَلِينَ ﴿شعراء 123﴾

عاديان پيامبران را تكذيب كردند.

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ هُودٌ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿شعراء 124﴾

آنگاه كه برادرشان هود به آنها گفت: آيا [از خدا] پروا نمى‏داريد؟

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ﴿شعراء 125﴾

من براى شما فرستاده‏اى امين هستم.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 126﴾

پس از خدا پروا كنيد و مرا فرمان بريد.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 127﴾

و بر اين [رسالت‏] اجرى از شما طلب نمى‏كنم، اجر من جز بر پروردگار جهانيان نيست.

أَتَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ آيَةً تَعْبَثُونَ ﴿شعراء 128﴾

آيا بر هر بلندى [بنا و] نشانه‏اى از سر بازيچه مى‏سازيد؟

وَتَتَّخِذُونَ مَصَانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ ﴿شعراء 129﴾

و كاخ‏هاى استوار مى‏گيريد كه شايد جاودان بمانيد.

وَإِذَا بَطَشْتُم بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ ﴿شعراء 130﴾

و وقتى كسى را عقوبت مى‏كنيد جبارانه عقوبت مى‏كنيد.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 131﴾

پس از خدا پروا داريد و مرا فرمان بريد.

وَاتَّقُوا الَّذِي أَمَدَّكُم بِمَا تَعْلَمُونَ ﴿شعراء 132﴾

و بترسيد از آن كس كه شما را با آنچه [خود] مى‏دانيد يارى داد.

أَمَدَّكُم بِأَنْعَامٍ وَبَنِينَ ﴿شعراء 133﴾

شما را به دادن چهارپايان و پسران مدد كرد،

وَجَنَّاتٍ وَعُيُونٍ ﴿شعراء 134﴾

و به باغ‏ها و چشمه‏ساران.

إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ ﴿شعراء 135﴾

من از عذاب روزى هولناك بر شما مى‏ترسم.

قَالُوا سَوَاء عَلَيْنَا أَوَعَظْتَ أَمْ لَمْ تَكُن مِّنَ الْوَاعِظِينَ ﴿شعراء 136﴾

گفتند: براى ما يكسان است، خواه ما را اندرز دهى يا اندرز ندهى، [ايمان نخواهيم آورد].

إِنْ هَذَا إِلَّا خُلُقُ الْأَوَّلِينَ ﴿شعراء 137﴾

[گفتند] اين جز شيوه‏ى پيشينيان نيست.

وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِينَ ﴿شعراء 138﴾

و ما عذاب نخواهيم شد.

فَكَذَّبُوهُ فَأَهْلَكْنَاهُمْ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ ﴿شعراء 139﴾

پس تكذيبش كردند و هلاك‌شان كرديم. قطعا در اين [ماجرا] درس عبرتى است و اكثر آنان مؤمن نبودند.

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ ﴿شعراء 140﴾

و به راستى پروردگار تو تواناى مهربان است.

صالح (ع) گفت از خدا بترسید

كَذَّبَتْ ثَمُودُ الْمُرْسَلِينَ ﴿شعراء 141﴾

ثموديان پيامبران را تكذيب كردند.

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ صَالِحٌ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿شعراء 142﴾

آنگاه كه برادرشان صالح به آنها گفت: آيا [از خدا] پروا نمى‏كنيد؟

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ﴿شعراء 143﴾

من براى شما فرستاده‏اى امين هستم.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 144﴾

پس از خدا پروا كنيد و از من فرمان بريد.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 145﴾

و بر اين [رسالت‏] اجرى از شما طلب نمى‏كنم، اجر من جز بر پروردگار جهانيان نيست.

أَتُتْرَكُونَ فِي مَا هَاهُنَا آمِنِينَ ﴿شعراء 146﴾

آيا [مى‏پنداريد كه‏] شما را در اين نعمت‏هايى كه اين جاست آسوده رها مى‏كنند؟

فِي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ ﴿شعراء 147﴾

در اين باغ‏ها و چشمه ساران؟

وَزُرُوعٍ وَنَخْلٍ طَلْعُهَا هَضِيمٌ ﴿شعراء 148﴾

و كشتزارها و نخل‏ها كه ميوه‏هايشان لطيف است؟

وَتَنْحِتُونَ مِنَ الْجِبَالِ بُيُوتًا فَارِهِينَ ﴿شعراء 149﴾

و براى خود از كوه‏ها ماهرانه و سرمستانه خانه‏هايى مى‏تراشيد.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 150﴾

پس از خدا پروا كنيد و از من فرمان بريد.

وَلَا تُطِيعُوا أَمْرَ الْمُسْرِفِينَ ﴿شعراء 151﴾

و فرمان مسرفان را اطاعت نكنيد.

الَّذِينَ يُفْسِدُونَ فِي الْأَرْضِ وَلَا يُصْلِحُونَ ﴿شعراء 152﴾

آنان كه در زمين فساد مى‏كنند و اصلاح نمى‏كنند.

قَالُوا إِنَّمَا أَنتَ مِنَ الْمُسَحَّرِينَ ﴿شعراء 153﴾

گفتند: جز اين نيست كه تو از سحر شدگانى.

مَا أَنتَ إِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا فَأْتِ بِآيَةٍ إِن كُنتَ مِنَ الصَّادِقِينَ ﴿شعراء 154﴾

تو جز بشرى مانند ما نيستى معجزه‏اى بياور اگر راست مى‏گويى.

قَالَ هَذِهِ نَاقَةٌ لَّهَا شِرْبٌ وَلَكُمْ شِرْبُ يَوْمٍ مَّعْلُومٍ ﴿شعراء 155﴾

گفت: اين ماده شترى است كه يك روز نوبت آب حق او، و يك روز معين حق شماست.

وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابُ يَوْمٍ عَظِيمٍ ﴿شعراء 156﴾

و به آن گزندى نرسانيد كه عذاب روزى هولناك شما را فرا گيرد.

فَعَقَرُوهَا فَأَصْبَحُوا نَادِمِينَ ﴿شعراء 157﴾

پس آن را پى كردند و پشيمان گشتند.

فَأَخَذَهُمُ الْعَذَابُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ ﴿شعراء 158﴾

آنگاه عذاب آنها را در گرفت؛ قطعا در اين [ماجرا] عبرتى است و اكثر آنان مؤمن نبودند.

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ ﴿شعراء 159﴾

و به راستى پروردگار تو شكست‏ناپذير مهربان است.

شعیب (ع) گفت از خدا بترسید

كَذَّبَ أَصْحَابُ الْأَيْكَةِ الْمُرْسَلِينَ ﴿شعراء 176﴾

اهل "ايكه" فرستادگان را تكذيب كردند.

إِذْ قَالَ لَهُمْ شُعَيْبٌ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿شعراء 177﴾

آنگاه كه شعيب به آنان گفت: آيا [از خدا] پروا نمى‏كنيد؟

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ﴿شعراء 178﴾

من براى شما فرستاده‏اى امين هستم.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 179﴾

پس از خدا پروا كنيد و از من فرمان بريد.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿شعراء 180﴾

و بر اين [رسالت‏] اجرى از شما طلب نمى‏كنم اجر من جز بر پروردگار جهانيان نيست.

أَوْفُوا الْكَيْلَ وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُخْسِرِينَ ﴿شعراء 181﴾

پيمانه را تمام دهيد و از كم فروشان مباشيد.

وَزِنُوا بِالْقِسْطَاسِ الْمُسْتَقِيمِ ﴿شعراء 182﴾

و با ترازوى درست بسنجيد.

وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْيَاءهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ ﴿شعراء 183﴾

و اجناس مردم را كم ندهيد و در زمين سر به فساد بر نداريد.

وَاتَّقُوا الَّذِي خَلَقَكُمْ وَالْجِبِلَّةَ الْأَوَّلِينَ ﴿شعراء 184﴾

و از [نافرمانى‏] كسى كه شما و نسل‏هاى گذشته را آفريد پروا كنيد.

 قَالُوا إِنَّمَا أَنتَ مِنَ الْمُسَحَّرِينَ ﴿شعراء 185﴾

گفتند: جز اين نيست كه تو از سحر شدگانى.

وَمَا أَنتَ إِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا وَإِن نَّظُنُّكَ لَمِنَ الْكَاذِبِينَ ﴿شعراء 186﴾

و تو جز بشرى مانند ما نيستى و بى‏شك تو را از دروغگويان مى‏دانيم.

فَأَسْقِطْ عَلَيْنَا كِسَفًا مِّنَ السَّمَاء إِن كُنتَ مِنَ الصَّادِقِينَ ﴿شعراء 187﴾

پس قطعه‏اى از آسمان بر سر ما بيفكن اگر از راستگويانى.

 قَالَ رَبِّي أَعْلَمُ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿شعراء 188﴾

شعيب گفت: پروردگارم به آنچه مى‏كنيد داناتر است.

فَكَذَّبُوهُ فَأَخَذَهُمْ عَذَابُ يَوْمِ الظُّلَّةِ إِنَّهُ كَانَ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ ﴿شعراء 189﴾

پس او را تكذيب كردند و عذاب روز ابر [آتشبار] آنها را بگرفت. به راستى كه آن، عذاب روزى بزرگ بود.

إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ ﴿شعراء 190﴾

قطعا در اين [عقوبت‏] درس عبرتى است و بيشتر آنان مؤمن نبودند.

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ ﴿شعراء 191﴾

و همانا پروردگار تو شكست ناپذير مهربان است.

ابراهیم (ع) گفت از خدا بترسید

وَإِبْرَاهِيمَ إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَاتَّقُوهُ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿عنكبوت16﴾

و ابراهيم را [فرستاديم‏] چون به قوم خويش گفت: خدا را بپرستيد و از او پروا داريد. اين کار برای شما بهتر است، اگر می‌دانستيد.

إِنَّمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ أَوْثَانًا وَتَخْلُقُونَ إِفْكًا إِنَّ الَّذِينَ تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ لَا يَمْلِكُونَ لَكُمْ رِزْقًا فَابْتَغُوا عِندَ اللَّهِ الرِّزْقَ وَاعْبُدُوهُ وَاشْكُرُوا لَهُ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ﴿عنكبوت17﴾

جز اين نيست كه به جاى خداوند، بت‏هايى را مى‏پرستيد و دروغى مى‏سازيد. در حقيقت، آنها را كه جز خدا مى پرستيد، مالك روزى شما نيستند.پس روزى را نزد خدا بجوييد و او را بپرستيد و وى را سپاس گزاريد كه به سوى او بازگردانده مى‏شويد.

وَإِن تُكَذِّبُوا فَقَدْ كَذَّبَ أُمَمٌ مِّن قَبْلِكُمْ وَمَا عَلَى الرَّسُولِ إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ ﴿عنكبوت18﴾

و اگر تكذيب مى كنيد، در حقيقت امّتهايى كه پيش از شما بودند نيز تكذيب كردند، و بر پيامبر جز ابلاغ آشكار وظيفه‏اى نيست.

أَوَلَمْ يَرَوْا كَيْفَ يُبْدِئُ اللَّهُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ إِنَّ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرٌ ﴿عنكبوت19﴾

آيا نديدند كه خدا چگونه آفرينش را آغاز مى‏كند، سپس آن را باز مى‏گرداند؟ به راستى اين [كار] بر خدا آسان است.

قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ يُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

﴿عنكبوت20﴾

بگو: در زمين بگرديد و بنگريد چگونه آفرينش را آغاز كرده است. سپس خداوند [همين گونه‏] جهان ديگر را پديد مى‏آورد. بى‏ترديد خدا بر هر چيزى تواناست.

يُعَذِّبُُ مَن يَشَاء وَيَرْحَمُ مَن يَشَاء وَإِلَيْهِ تُقْلَبُونَ ﴿عنكبوت21﴾

هر كه را بخواهد عذاب مى‏كند و هر كه را بخواهد رحمت مى‏كند. و به سوى او بازگردانده مى‏شويد.

وَمَا أَنتُم بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَلَا فِي السَّمَاء وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّهِ مِن وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ ﴿عنكبوت22﴾

و شما نه در زمين و نه در آسمان عاجز كنندگان [او] نيستيد، و جز خدا نه سرپرستى داريد و نه ياورى.

وَالَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِ اللَّهِ وَلِقَائِهِ أُوْلَئِكَ يَئِسُوا مِن رَّحْمَتِي وَأُوْلَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿عنكبوت23﴾

و كسانى كه آيات خدا و ديدار او را منكر شدند، آنان از رحمت من نوميدند، و آنها را عذابى پردرد خواهد بود.

الیاس (ع) گفت از خدا بترسید

وَإِنَّ إِلْيَاسَ لَمِنْ الْمُرْسَلِينَ ﴿صافات123﴾

و به راستى الياس از فرستادگان [ما] بود.

إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ أَلَا تَتَّقُونَ ﴿صافات124﴾

هنگامى كه به قوم خود گفت: آيا پروا نمى‏داريد؟

أَتَدْعُونَ بَعْلًا وَتَذَرُونَ أَحْسَنَ الْخَالِقِينَ ﴿صافات125﴾

آيا بت "بَعل" را مى‏پرستيد و بهترين آفرينندگان را وا مى‏گذاريد؟

وَاللَّهَ رَبَّكُمْ وَرَبَّ آبَائِكُمُ الْأَوَّلِينَ ﴿صافات126﴾

خدا را [ترك مى‏كنيد] كه پروردگار شما و پروردگار پدران نياکان شماست؟

فَكَذَّبُوهُ فَإِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ ﴿صافات127﴾

اما او را تكذيب كردند و قطعا آنها از احضار شدگانند.

إِلَّا عِبَادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ ﴿صافات128﴾

مگر بندگان خالص شده‏ى خدا.

پاداش خداوند به خدا ترسان

وَمَن يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيَخْشَ اللَّهَ وَيَتَّقْهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ ﴿نور52﴾

و هر كه خدا و فرستاده‏ي او را فرمان برد و از خدا بترسد و از [مخالفت امرش‏] بپرهيزد، اينانند كه كامياب خواهند بود.

قَالُواْ أَإِنَّكَ لَأَنتَ يُوسُفُ قَالَ أَنَاْ يُوسُفُ وَهَذَا أَخِي قَدْ مَنَّ اللّهُ عَلَيْنَا إِنَّهُ مَن يَتَّقِ وَيِصْبِرْ فَإِنَّ اللّهَ لاَ يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ ﴿يوسف90﴾

گفتند: آيا واقعا تو همان يوسفي؟ گفت: آري، من يوسفم و اين برادر من است. به راستي خدا بر ما منّت نهاده است. بي‏گمان هر كه تقوا و صبر پيشه كند، خدا پاداش نيكوكاران را تباه نمي‏كند.

از تقوا پیشه‌گان پرسیده شود

وَقِيلَ لِلَّذِينَ اتَّقَوْاْ مَاذَا أَنزَلَ رَبُّكُمْ قَالُواْ خَيْرًا لِّلَّذِينَ أَحْسَنُواْ فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ وَلَدَارُ الآخِرَةِ خَيْرٌ وَلَنِعْمَ دَارُ الْمُتَّقِينَ ﴿نحل30﴾

و به كساني كه تقوا پيشه كردند گفته شود: پروردگارتان چه نازل كرد؟ گويند: خير و خوبي. براي آنها كه در اين دنيا نيكي كردند پاداش خوبي است، و سراي آخرت حتما بهتر است، و سراي پرهيزكاران چه نيكوست.

آیا از غیر خدا می‌ترسید؟

وَقَالَ اللّهُ لاَ تَتَّخِذُواْ إِلهَيْنِ اثْنَيْنِ إِنَّمَا هُوَ إِلهٌ وَاحِدٌ فَإيَّايَ فَارْهَبُونِ ﴿نحل51﴾

و خدا فرمود: دو معبود براي خود نگيريد. جز اين نيست كه [معبود شما] همان خداي يگانه است، پس تنها از من بترسيد.

وَلَهُ مَا فِي الْسَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَلَهُ الدِّينُ وَاصِبًا أَفَغَيْرَ اللّهِ تَتَّقُونَ ﴿نحل52﴾

و آنچه در آسمان‏ها و زمين است از آن اوست، و دين و بندگي نيز هميشه براي اوست، پس آيا از غير خدا مي‏ترسيد؟

از نشانه‌های پرهیزکاران

اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ كِتَابًا مُّتَشَابِهًا مَّثَانِيَ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ إِلَى ذِكْرِ اللَّهِ ذَلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشَاء وَمَن يُضْلِلْ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ ﴿زمر23﴾

خدا زيباترين سخن را به صورت كتابى كه [آياتش‏] همانند يكديگر و با هم سازگار است نازل كرده است. آنان كه از پروردگارشان خشيت دارند، پوست بدن‌شان از آن به لرزه مى‏افتد. سپس پوست‌شان و دل‌شان به ياد خدا نرم و آرام مى‏گردد. اين است هدايت خدا كه هر كس را بخواهد به آن هدايت مى‏كند. و هر كه را خدا گمراه كند او را راهبرى نخواهد بود.

ذَلِكَ وَمَن يُعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ فَإِنَّهَا مِن تَقْوَى الْقُلُوبِ ﴿حج32﴾

اين است [سخن حق‏]، و هر كس شعائر خدا را بزرگ دارد بي‏ترديد آن نشانه تقواي دل‏هاست.

وَلِكُلِّ أُمَّةٍ جَعَلْنَا مَنسَكًا لِيَذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَى مَا رَزَقَهُم مِّن بَهِيمَةِ الْأَنْعَامِ فَإِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَلَهُ أَسْلِمُوا وَبَشِّرِ الْمُخْبِتِينَ ﴿حج34﴾

و براي هر امتي قربانگاهي قرار داديم تا نام خدا را بر [ذبح‏] چهارپاياني كه روزي آنها كرده است ببرند، پس [بدانيد كه‏] خداي شما خداي يگانه است، پس به فرمان او گردن نهيد. و فروتنان را بشارت ده.

الَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَالصَّابِرِينَ عَلَى مَا أَصَابَهُمْ وَالْمُقِيمِي الصَّلَاةِ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ ﴿حج35﴾

همانان كه چون نام خدا ياد شود دل‏هايشان هراس يابد، و آنان كه بر مصيبتي كه بر سرشان آيد صابرند و برپا دارندگان نمازند و از آنچه روزيشان داده‏ايم انفاق مي‏كنند.

إِنَّ الَّذِينَ هُم مِّنْ خَشْيَةِ رَبِّهِم مُّشْفِقُونَ ﴿مؤمنون57﴾

همانا كساني كه از مهابت پروردگارشان ترسانند،

وَالَّذِينَ هُم بِآيَاتِ رَبِّهِمْ يُؤْمِنُونَ ﴿مؤمنون58﴾

و كساني كه به آيات پروردگارشان ايمان‌مي‏آورند،

وَالَّذِينَ هُم بِرَبِّهِمْ لَا يُشْرِكُونَ ﴿مؤمنون59﴾

و آنان كه به پروردگارشان شرك نمي‏آورند،

وَالَّذِينَ يُؤْتُونَ مَا آتَوا وَّقُلُوبُهُمْ وَجِلَةٌ أَنَّهُمْ إِلَى رَبِّهِمْ رَاجِعُونَ ﴿مؤمنون60﴾

و كساني كه آنچه [از مال و جان‏] مي‏دهند، در حالي مي‏دهند كه دل‏هايشان ترسان است از اين كه به سوي پروردگارشان باز خواهند گشت،

أُوْلَئِكَ يُسَارِعُونَ فِي الْخَيْرَاتِ وَهُمْ لَهَا سَابِقُونَ ﴿مؤمنون61﴾

آنان در كارهاي نيك مي‏شتابند و هم آنان در انجام آن پيشتازند.

وَلَا نُكَلِّفُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا وَلَدَيْنَا كِتَابٌ يَنطِقُ بِالْحَقِّ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ ﴿مؤمنون62﴾

و هيچ كس را جز به قدر توانش تكليف نمي‏كنيم، و نزد ما كتابي است كه به حق سخن مي‏گويد، و آنان مورد ستم قرار نمي‏گيرند.

ویژگی خدا ترسی در پیام‌آوران الهی

الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِسَالَاتِ اللَّهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّهَ وَكَفَى بِاللَّهِ حَسِيبًا ﴿أحزاب39﴾

[پيامبران‏] كسانى هستند كه پيام‏هاى خدا را مى‏رسانند و از او مى‏ترسند و از هيچ كس جز خدا نمى‏ترسند، و خدا براى حسابرسى كفايت مى‏كند.

زنان پیامبر تقوا پیشه‌گی

يَا نِسَاء النَّبِيِّ لَسْتُنَّ كَأَحَدٍ مِّنَ النِّسَاء إِنِ اتَّقَيْتُنَّ فَلَا تَخْضَعْنَ بِالْقَوْلِ فَيَطْمَعَ الَّذِي فِي قَلْبِهِ مَرَضٌ وَقُلْنَ قَوْلًا مَّعْرُوفًا ﴿أحزاب32﴾

اى همسران پيامبر! شما مانند هيچ يك از ديگر زنان نيستيد، اگر تقوا پيشه مى‏كنيد، پس به ناز سخن مگوييد، تا آن كس كه در دلش بيمارى است طمع ورزد و سخن به متعارف گوييد.

از خدا بترسید که او بر همه چیز ناظر است

لَّا جُنَاحَ عَلَيْهِنَّ فِي آبَائِهِنَّ وَلَا أَبْنَائِهِنَّ وَلَا إِخْوَانِهِنَّ وَلَا أَبْنَاء إِخْوَانِهِنَّ وَلَا أَبْنَاء أَخَوَاتِهِنَّ وَلَا نِسَائِهِنَّ وَلَا مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُنَّ وَاتَّقِينَ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدًا ﴿أحزاب55﴾

بر آنها در مورد پدران و پسران و برادران و برادرزاده‏ها و خواهرزاده‏هايشان و زنان [همكيش‏] خود و بردگانشان گناهى نيست [كه نزدشان بى‏حجاب باشند]، و [اى زنان پيامبر!] از خدا بترسيد كه خدا بر هر چيزى ناظر است.

خداترسان هشدار پذیرند

وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى وَإِن تَدْعُ مُثْقَلَةٌ إِلَى حِمْلِهَا لَا يُحْمَلْ مِنْهُ شَيْءٌ وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى إِنَّمَا تُنذِرُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُم بِالغَيْبِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَمَن تَزَكَّى فَإِنَّمَا يَتَزَكَّى لِنَفْسِهِ وَإِلَى اللَّهِ الْمَصِيرُ ﴿فاطر18﴾

و هيچ گناهكارى، بار [گناه‏] ديگرى را بر دوش نمى‏كشد، و اگر [شخص‏] گرانبارى [ديگرى را] براى حمل بار گناه خود بخواند، چيزى از آن برداشته نمى‏شود، هر چند خويشاوند باشد. تو تنها كسانى را كه در نهان از پروردگارشان مى‏ترسند و نماز برپا داشته‏اند هشدار توانى داد. و هر كس پاكيزگى جويد، تنها براى خود پاكيزگى مى‏جويد، و فرجام [همه‏] به سوى خداست.

بی‌اعتنا به تقوا و خدا ترسی

وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّقُوا مَا بَيْنَ أَيْدِيكُمْ وَمَا خَلْفَكُمْ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿يس45﴾

و چون به ايشان گفته شود: از آنچه در پيش رو و پشت سر داريد بترسيد، باشد كه مورد رحمت قرار گيريد [اعتنا نمى‏كنند].

وَمَا تَأْتِيهِم مِّنْ آيَةٍ مِّنْ آيَاتِ رَبِّهِمْ إِلَّا كَانُوا عَنْهَا مُعْرِضِينَ ﴿يس46﴾

و هيچ آيتى از آيات پروردگارشان براى آنان نمى‏آيد جز اين كه از آن رويگردان مى‏شوند.

مومنان پای‌بند آرمان تقوا

إِذْ جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ حَمِيَّةَ الْجَاهِلِيَّةِ فَأَنزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلَى رَسُولِهِ وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَأَلْزَمَهُمْ كَلِمَةَ التَّقْوَى وَكَانُوا أَحَقَّ بِهَا وَأَهْلَهَا وَكَانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمًا ﴿فتح26﴾

آنگاه كه كافران در دل خود تعصب ورزيدند تعصب جاهليت، [و مانع ورود شما به مكه شدند]، پس خدا آرامش خود را بر فرستاده ى خويش و بر مؤمنان نازل كرد و آنها را پاىبند آرمان تقوا نمود كه آنها بدان سزاوارتر بودند و اهليت آن را داشتند، و خدا به هر چيزى داناست.

تقوا و پرهیزکاری مهم‌ترین اصل پذیرش قربانی

لَن يَنَالَ اللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَاؤُهَا وَلَكِن يَنَالُهُ التَّقْوَى مِنكُمْ كَذَلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَى مَا هَدَاكُمْ وَبَشِّرِ الْمُحْسِنِينَ ﴿حج37﴾

هرگز گوشت و خون آنها به خدا نخواهد رسيد و ليكن تقواي شماست كه به او مي‏رسد. اين گونه آنها را مسخر شما كرد تا خدا را به خاطر آن كه هدايتتان نموده به بزرگي ياد كنيد. و نيكوكاران را مژده رسان.

خاکساری کوه از بیم خداوند

لَوْ أَنزَلْنَا هَذَا الْقُرْآنَ عَلَى جَبَلٍ لَّرَأَيْتَهُ خَاشِعًا مُّتَصَدِّعًا مِّنْ خَشْيَةِ اللَّهِ وَتِلْكَ الْأَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ ﴿حشر21﴾

اگر اين قرآن را بر كوهى نازل مى‏كرديم، بى‏شك آن را از بيم خدا خاكسار و متلاشى مى‏ديدى، و اين مثل‏ها را براى مردم مى‏زنيم، باشد كه آنها فكر كنند.

چیزی از حساب ستمگران بر عهده پرهیزکاران نیست

وَإِذَا رَأَيْتَ الَّذِينَ يَخُوضُونَ فِي آيَاتِنَا فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتَّى يَخُوضُواْ فِي حَدِيثٍ غَيْرِهِ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ الشَّيْطَانُ فَلاَ تَقْعُدْ بَعْدَ الذِّكْرَى مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ ﴿أنعام68﴾

و چون كساني را ببيني كه در آيات ما [به سوء نيت‏] پرگويي مي‏كنند، از آنان روي برتاب تا به سخني غير از آن پردازند، و اگر شيطان [آن را] از ياد تو برد، بعد از آن كه متذكر شدي با قوم ستمكار منشين.

وَمَا عَلَى الَّذِينَ يَتَّقُونَ مِنْ حِسَابِهِم مِّن شَيْءٍ وَلَكِن ذِكْرَى لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ ﴿أنعام69﴾

و چيزي از حساب آنان (ستمكاران) بر عهده‏ي پرهيزكاران نيست، و ليكن [اين] يادآوري [لازم‏] است تا شايد پرهيز کنند.

متقیان و خداترسان پند می‌گیرند و دیگران دوری می‌گزینند

سَيَذَّكَّرُ مَن يَخْشَى ﴿أعلى10﴾

به زودى كسى كه خدا ترس است پند خواهد گرفت.

وَيَتَجَنَّبُهَا الْأَشْقَى ﴿أعلى11﴾

و بدبخت‏ترين مردم از آن [پند] كناره مى‏گيرد.

الَّذِي يَصْلَى النَّارَ الْكُبْرَى ﴿أعلى12﴾

همان كه به بزرگ‏ترين آتش مى‏سوزد.

ثُمَّ لَا يَمُوتُ فِيهَا وَلَا يَحْيَى ﴿أعلى13﴾

آنگاه در آن آتش نه مى‏ميرد و نه زنده مى‏ماند.

قَدْ أَفْلَحَ مَن تَزَكَّى ﴿أعلى14﴾

حقا كه هر كه پاكى جست، رستگار شد.

وَذَكَرَ اسْمَ رَبِّهِ فَصَلَّى ﴿أعلى15﴾

و نام پروردگارش را ذكر كرد و نماز گزارد. (اعلی 15)

                                                               کاوشگران نور

دریافت فایل صوتی

بازگشت

Share