|
اوامر و توصیه های اصلی خداوند به بندگان
توصیههای اعتقادی:
به خدا و رسول و کتابهای آسمانی ایمان بیاورید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ آمِنُواْ بِاللّهِ وَرَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلَى رَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِيَ أَنزَلَ مِن قَبْلُ وَمَن يَكْفُرْ بِاللّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلاَلاً بَعِيدًا ﴿نساء136﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! به خدا و رسول او و كتابي كه بر پيامبرش نازل كرده و كتابي كه قبلا نازل نموده ايمان آوريد.و هر كه به خدا و فرشتگان و كتابهاي آسماني و فرستادگان او و به روز واپسين كافر شود،بیگمان به گمراهي دوري افتاده است. (نساء136)
آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَأَنفِقُوا مِمَّا جَعَلَكُم مُّسْتَخْلَفِينَ فِيهِ فَالَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَأَنفَقُوا لَهُمْ أَجْرٌ كَبِيرٌ
﴿حديد7﴾
به خدا و پيامبر او ايمان آوريد و از اموالى كه شما را در آن جانشين [خود]قرار داده انفاق كنيد پس كسانى از شما كه ايمان آوردند و انفاق كردند برايشان پاداش بزرگى است. (حدید7 )
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَآمِنُوا بِرَسُولِهِ يُؤْتِكُمْ كِفْلَيْنِ مِن رَّحْمَتِهِ وَيَجْعَل لَّكُمْ نُورًا تَمْشُونَ بِهِ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿حديد28﴾
اى كسانى كه ايمان آورده ايد!از خدا پروا داريد و به پيامبر او ايمان آوريد تا دو سهم از رحمتش به شما ببخشد و براى شما نورى قرار دهد كه بدان راه [راست]رويد و شما را بيامرزد، و خداوند آمرزندهى مهربان است. (حدید28)
از خدا و رسول و کتابش اطاعت کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ ادْخُلُواْ فِي السِّلْمِ كَآفَّةً وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِينٌ ﴿بقرة208﴾
اي كساني كه ايمان داريد! همگي به طاعت خدا درآييد و گامهاي شيطان را دنبال نكنيد كه او براي شما دشمني آشكار است. (بقره208)
قُلْ إِن كُنتُمْ تُحِبُّونَ اللّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللّهُ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَاللّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿آلعمران31﴾
بگو اگر خدا را دوست ميداريد از من پيروي كنيد تا او نيز دوستتان بدارد و گناهانتان را بيامرزد، و خدا آمرزندهي مهربان است. (آل عمران31)
قُلْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَالرَّسُولَ فإِن تَوَلَّوْاْ فَإِنَّ اللّهَ لاَ يُحِبُّ الْكَافِرِينَ ﴿آلعمران32﴾
بگو خدا و رسول را اطاعت كنيد پس اگر رويگردان شدند [بدانند كه] خدا كافران را دوست ندارد. (آل عمران32)
وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَاحْذَرُواْ فَإِن تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُواْ أَنَّمَا عَلَى رَسُولِنَا الْبَلاَغُ الْمُبِينُ ﴿مائدة92﴾
و اطاعت خدا و اطاعت رسول كنيد و [از گناه] برحذر باشيد، اگر پشت كرديد بدانيد كه پيامبر ما فقط عهدهدار ابلاغ روشن است. (مائده 92)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَوَلَّوْا عَنْهُ وَأَنتُمْ تَسْمَعُونَ.وَلاَ تَكُونُواْ كَالَّذِينَ قَالُوا سَمِعْنَا وَهُمْ لاَ يَسْمَعُونَ ﴿أنفال20و 21﴾
اي مؤمنان!از خدا و رسول او اطاعت كنيد و از او روي نگردانيد در حالي كه [سخنان او را] ميشنويد.و مانند كساني نباشيد كه گفتند شنيديم ولي نميشنيدند.
(انفال 20و 21)
وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ ﴿أنفال46﴾
از خدا و رسولش اطاعت كنيد و با هم نزاع نكنيد كه سست شويد و هيبت شما از بين برود، و صبر پيشه كنيد كه خدا با صابران است. (انفال 46)
وَمَن يُطِعِ اللّهَ وَالرَّسُولَ فَأُوْلَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللّهُ عَلَيْهِم مِّنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاء وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا ﴿نساء69﴾
و هر كه اطاعت خدا و رسول كند، آنها با كساني خواهند بود كه خدا موهبتشان داده [كه عبارتند]ازپيامبران و راستي پيشگان و شاهدان و صالحان، و آنان نيكو همدماني هستند. (نساء69)
قُلْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَالرَّسُولَ فإِن تَوَلَّوْاْ فَإِنَّ اللّهَ لاَ يُحِبُّ الْكَافِرِينَ ﴿آلعمران32﴾
بگو: خدا و رسول را اطاعت كنيد پس اگر رويگردان شدند [بدانند كه] خدا كافران را دوست ندارد. (آل عمران32)
وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ فَإِن تَوَلَّيْتُمْ فَإِنَّمَا عَلَى رَسُولِنَا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ ﴿تغابن12﴾
و خدا را فرمان بريد و پيامبر را فرمان بريد، پس اگر روى بگردانيد، بر پيامبر ما فقط ابلاغ آشكار [پيام] است. (تغابن12)
وَآمِنُواْ بِمَا أَنزَلْتُ مُصَدِّقاً لِّمَا مَعَكُمْ وَلاَ تَكُونُواْ أَوَّلَ كَافِرٍ بِهِ وَلاَ تَشْتَرُواْ بِآيَاتِي ثَمَناً قَلِيلاً وَإِيَّايَ فَاتَّقُونِ
﴿بقرة41﴾
و به آنچه نازل كردم [قرآن] بگرويد كه آنچه را با شماست تصديق ميكند، و نخستين منكر آن نباشيد و آيات مرا به بهاي ناچيز مفروشيد و تنها از من بترسيد. (بقره41)
به یگانگی خدا اعتراف کنید
قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ. اللَّهُ الصَّمَدُ.لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ.وَلَمْ يَكُن لَّهُ كُفُوًا أَحَدٌ ﴿إخلاص1تا 4﴾
بگو حق اين است كه خدا يگانه است. خدايى كه همه، نياز بدو برند. نزاده و زاده نشده است. و او را هيچ همتايى نباشد. (اخلاص 1تا 4)
از خدا بترسید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿بقرة278﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! اگر [واقعا] مؤمنيد از خدا بترسيد و باقي ماندهي ربا را واگذاريد. (بقره278)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ كُونُواْ قَوَّامِينَ لِلّهِ شُهَدَاء بِالْقِسْطِ وَلاَ يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلَى أَلاَّ تَعْدِلُواْ اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿مائدة8﴾
... و از خدا بترسيد كه خدا به آنچه انجام ميدهيد آگاه است. (مائده 8)
فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ ﴿شعراء 108﴾
پس از خدا بترسيد و مرا اطاعت كنيد. (شعراء 108)
إِنَّمَا ذَلِكُمُ الشَّيْطَانُ يُخَوِّفُ أَوْلِيَاءهُ فَلاَ تَخَافُوهُمْ وَخَافُونِ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ ﴿آلعمران175﴾
جز اين نيست كه اين شيطان است كه ياران خود را مي ترساند، پس اگر مؤمنيد از آنان نترسيد و از من بترسيد. (آل عمران175)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿آلعمران102﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! چنان كه سزاوار خداست تقوا پيشه كنيد، و زينهار كه بميريد و مسلمان نباشيد. (آل عمران102)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا ﴿أحزاب70﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! از خدا بترسيد و سخن صواب گوييد. (احزاب70)
وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُم بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ ﴿مائدة7﴾
... و از خدا پروا كنيد كه خداوند به راز دلها آگاه است. (مائده7)
وَقَالَ اللّهُ لاَ تَتَّخِذُواْ إِلهَيْنِ اثْنَيْنِ إِنَّمَا هُوَ إِلهٌ وَاحِدٌ فَإيَّايَ فَارْهَبُونِ ﴿نحل51﴾
و خدا فرمود دو معبود براي خود نگيريد. جز اين نيست كه [معبود شما] همان خداي يگانه است، پس تنها از من بترسيد. (نحل51)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَآمِنُوا بِرَسُولِهِ يُؤْتِكُمْ كِفْلَيْنِ مِن رَّحْمَتِهِ وَيَجْعَل لَّكُمْ نُورًا تَمْشُونَ بِهِ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿حديد28﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد!از خدا پروا داريد و به پيامبر او ايمان آوريد تا دو سهم از رحمتش به شما ببخشد و براى شما نورى قرار دهد كه بدان راه [راست]رويد و شما را بيامرزد، و خداوند آمرزندهى مهربان است. (حديد28)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنظُرْ نَفْسٌ مَّا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿حشر18﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! از خدا پروا داريد، و انسان بايد بنگرد كه براى فردا چه پيش فرستاده است، و از خدا بترسيد. بىترديد خدا بدانچه مىكنيد آگاه است. (حشر 18)
فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ وَاسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَأَنفِقُوا خَيْرًا لِّأَنفُسِكُمْ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿تغابن16﴾
پس تا میتوانيد از خدا پروا كنيد و بشنويد و اطاعت كنيد، و انفاق نماييد كه براى خودتان بهتر است. و هر كه از حرص و آز نفس خويش نگاه داشته شود، چنين كسانى رستگار خواهند بود. (تغابن 16)
أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا فَاتَّقُوا اللَّهَ يَا أُوْلِي الْأَلْبَابِ الَّذِينَ آمَنُوا قَدْ أَنزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْرًا ﴿طلاق10﴾
...پس اى خردمندانى كه ايمان آوردهايد! از خدا بترسيد.همانا خدا به سوى شما تذكارى نازل كرده است، (طلاق 10)
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالْدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيرِ وَمَا أُهِلَّ لِغَيْرِ اللّهِ بِهِ وَالْمُنْخَنِقَةُ وَالْمَوْقُوذَةُ وَالْمُتَرَدِّيَةُ وَالنَّطِيحَةُ وَمَا أَكَلَ السَّبُعُ إِلاَّ مَا ذَكَّيْتُمْ وَمَا ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ وَأَن تَسْتَقْسِمُواْ بِالأَزْلاَمِ ذَلِكُمْ فِسْقٌ الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُواْ مِن دِينِكُمْ فَلاَ تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا فَمَنِ اضْطُرَّ فِي مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجَانِفٍ لِّإِثْمٍ فَإِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مائدة3﴾
... امروز كافران از [شكست] آيين شما نوميد شدند بنابر اين از آنها نترسيد و از من بترسيد. ... (مائده3)
وَآمِنُواْ بِمَا أَنزَلْتُ مُصَدِّقاً لِّمَا مَعَكُمْ وَلاَ تَكُونُواْ أَوَّلَ كَافِرٍ بِهِ وَلاَ تَشْتَرُواْ بِآيَاتِي ثَمَناً قَلِيلاً وَإِيَّايَ فَاتَّقُونِ
﴿بقرة41﴾
و به آنچه نازل كردم [قرآن] بگرويد كه آنچه را با شماست تصديق ميكند، و نخستين منكر آن نباشيد و آيات مرا به بهاي ناچيز مفروشيد و تنها از من بترسيد. (بقره41)
وَاتَّقُوا الَّذِي خَلَقَكُمْ وَالْجِبِلَّةَ الْأَوَّلِينَ ﴿شعراء 184﴾
و از [نافرمانى] كسى كه شما و نسلهاى گذشته را آفريد پروا كنيد. (شعراء184 )
قُلْ يَا عِبَادِ الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا رَبَّكُمْ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ وَأَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةٌ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُم بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿زمر10﴾
بگو: اى بندگان من كه ايمان آوردهايد! از پروردگارتان بپرهيزيد. براى كسانى كه در اين دنيا نيكى كردهاند [پاداش] خوبى هست، و زمين خدا وسيع است [از مهاجرت نترسيد]. بىترديد پاداش شكيبايان بىحساب و به طور كامل داده مىشود. (زمر10)
پیمان الهی را به یاد آورید
وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُم بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ ﴿مائدة7﴾
و نعمت خدا را كه بر شما ارزاني داشته و [نيز] پيماني را كه با شما بسته است به ياد آوريد كه گفتيد شنيديم و فرمان برديم، و از خدا پروا كنيد كه خداوند به راز دلها آگاه است.
(مائده7)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَوْفُواْ بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَكُم بَهِيمَةُ الأَنْعَامِ إِلاَّ مَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَأَنتُمْ حُرُمٌ إِنَّ اللّهَ يَحْكُمُ مَا يُرِيدُ ﴿مائدة1﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! به قراردادهاي [خود] وفا كنيد.... (مائده1)
وَلاَ تَقْرَبُواْ مَالَ الْيَتِيمِ إِلاَّ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّهُ وَأَوْفُواْ الْكَيْلَ وَالْمِيزَانَ بِالْقِسْطِ لاَ نُكَلِّفُ نَفْسًا إِلاَّ وُسْعَهَا وَإِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُواْ وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى وَبِعَهْدِ اللّهِ أَوْفُواْ ذَلِكُمْ وَصَّاكُم بِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ
﴿أنعام152﴾
... و چون سخن گوييد دادگري کنيد، هر چند [دربارهي] خويشان باشد و به پيمان خدا وفا کنيد. اين است آنچه خدا شما را به آن سفارش کرد، باشد که شما پند گيريد. (انعام 152)
در راه خدا جهاد کنید
وَقَاتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَكُمْ وَلاَ تَعْتَدُواْ إِنَّ اللّهَ لاَ يُحِبِّ الْمُعْتَدِينَ ﴿بقرة190﴾
و در راه خدا با كساني كه با شما ميجنگند نبرد كنيد ولي تجاوز نكنيد همانا خدا تجاوزگران را دوست ندارد. (بقره190)
وَقَاتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ﴿بقرة244﴾
و در راه خدا جهاد كنيد و بدانيد كه خدا شنواي داناست. (بقره244)
كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَّكُمْ وَعَسَى أَن تَكْرَهُواْ شَيْئًا وَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ وَعَسَى أَن تُحِبُّواْ شَيْئًا وَهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ وَاللّهُ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ ﴿بقرة216﴾
جهاد بر شما مقرر شد و آن براي شما ناگوار است، و بسا چيزي را ناخوش داشته باشيد كه آن به سود شماست و بسا چيزي را دوست داشته باشيد كه به زيان شماست، و خدا ميداند و شما نميدانيد. (بقره216)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ خُذُواْ حِذْرَكُمْ فَانفِرُواْ ثُبَاتٍ أَوِ انفِرُواْ جَمِيعًا ﴿نساء71﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! سلاح خويش برگيريد و گروه گروه يا همه با هم [به سوي جهاد] رهسپار شويد. (نساء71)
وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ وَأَخْرِجُوهُم مِّنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْ وَالْفِتْنَةُ أَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ وَلاَ تُقَاتِلُوهُمْ عِندَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ حَتَّى يُقَاتِلُوكُمْ فِيهِ فَإِن قَاتَلُوكُمْ فَاقْتُلُوهُمْ كَذَلِكَ جَزَاء الْكَافِرِينَ.فَإِنِ انتَهَوْاْ فَإِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ .وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلّهِ فَإِنِ انتَهَواْ فَلاَ عُدْوَانَ إِلاَّ عَلَى الظَّالِمِينَ .الشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمَاتُ قِصَاصٌ فَمَنِ اعْتَدَى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُواْ عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَى عَلَيْكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ ﴿بقرة191 تا 194﴾
و آنها را هر جا يافتيد بكشيد، و از جايي كه شما را بيرون كردند بيرون كنيد، و فتنه از قتل بدتر است، و با آنها در كنار مسجد الحرام جنگ نكنيد مگر اين كه آنها به جنگ پيشدستي كنند، پس اگر با شما جنگيدند آنها را بكشيد كه سزاي كافران همين است. پس اگر دست برداشتند، البته خدا آمرزندهي مهربان است. و با آنها بجنگيد تا ديگر فتنهاي نباشد و دين ويژهي خداي يكتا گردد، و اگر دست برداشتند، دشمني جز بر ضد ستمگران [روا] نيست.
ماه حرام در برابر ماه حرام است و حرمت [شكني] ها قصاص دارد. پس هر كه به شما تعدّي كرد با او مقابله به مثل كنيد و از خدا پروا داريد و بدانيد كه خدا با پرهيزكاران است. (بقره191 تا 194)
وَمَا لَكُمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ وَلِيًّا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ نَصِيرًا ﴿نساء75﴾
و چرا در راه خدا و [نجات] مردان و زنان و كودكاني كه زبون شمرده شدهاند نميجنگيد؟ همانان كه ميگويند پروردگارا! ما را از اين شهري كه اهلش ستمكارند بيرون ببر و از جانب خود براي ما سرپرستي بگمار و از جانب خود براي ما ياوري قرار ده. (نساء75)
فَقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللّهِ لاَ تُكَلَّفُ إِلاَّ نَفْسَكَ وَحَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ عَسَى اللّهُ أَن يَكُفَّ بَأْسَ الَّذِينَ كَفَرُواْ وَاللّهُ أَشَدُّ بَأْسًا وَأَشَدُّ تَنكِيلاً ﴿نساء84﴾
پس در راه خدا پيكار كن كه جز بر نفس خويش مكلف نيستي، و مؤمنان را [به پيكار] برانگيز، شايد خدا گزند آنان را كه كافر شدند از شما باز دارد، كه قدرت خدا بيشتر و كيفرش سختتر است. (نساء84)
وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ هُوَ اجْتَبَاكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ مِّلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْرَاهِيمَ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمينَ مِن قَبْلُ وَفِي هَذَا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَدَاء عَلَى النَّاسِ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَاعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلَاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ ﴿حج78﴾
و در راه خدا چنان كه شايسته اوست جهاد كنيد. او شما را برگزيد و بر شما در اين دين سختي قرار نداد كه آيين پدرتان ابراهيم است. او شما را از پيش و هم در اين قرآن مسلمان ناميد تا اين پيامبر بر شما گواه باشد و شما بر مردم گواه باشيد.... (حج78)
يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنَافِقِينَ وَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ وَمَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمَصِيرُ ﴿تحريم9﴾
اى پيامبر! با كافران و منافقان جهاد كن و بر آنها سخت گير كه جايگاهشان جهنم است و چه بد سر انجامى است. (تحریم 9)
وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلّه فَإِنِ انتَهَوْاْ فَإِنَّ اللّهَ بِمَا يَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿أنفال39﴾
و با آنها بجنگيد تا ديگر فتنهاي نباشد و دين يكسره از آن خدا گردد. پس اگر [از كفر] باز ايستادند، بيترديد خداوند به آنچه انجام ميدهند بيناست. (انفال 39)
يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنَافِقِينَ وَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ وَمَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمَصِيرُ ﴿توبة73﴾
اي پيامبر! با كافران و منافقان جهاد كن و بر آنان سخت بگير و جايگاهشان دوزخ است، و چه بد سر انجامي است. (توبه 73)
الَّذِينَ آمَنُواْ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَالَّذِينَ كَفَرُواْ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ فَقَاتِلُواْ أَوْلِيَاء الشَّيْطَانِ إِنَّ كَيْدَ الشَّيْطَانِ كَانَ ضَعِيفًا ﴿نساء76﴾
آنها كه ايمان آوردند در راه خدا پيكار ميكنند و آنها كه كافر شدند در راه طاغوت ميجنگند پس با ياران شيطان بجنگيد كه قطعا نيرنگ شيطان سست و ضعيف است. (نساء76)
از دشمنان خدا روی برگردانید
فَأَعْرِضْ عَن مَّن تَوَلَّى عَن ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ إِلَّا الْحَيَاةَ الدُّنْيَا.ذَلِكَ مَبْلَغُهُم مِّنَ الْعِلْمِ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدَى ﴿نجم29و 30﴾
پس از كسى كه از ياد ما دل مىگرداند و جز زندگى دنيا را نمىخواهد روى گردان. اين نهايت فهم آنهاست. بىترديد، پروردگار تو به كسى كه از راه او منحرف شده آگاهتر است، و او كسى را كه هدايت يافته است بهتر مىشناسد. (نجم29 و 30)
به سوی آئین استوار روی کنید
فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ الْقَيِّمِ مِن قَبْلِ أَن يَأْتِيَ يَوْمٌ لَّا مَرَدَّ لَهُ مِنَ اللَّهِ يَوْمَئِذٍ يَصَّدَّعُونَ ﴿روم43﴾
پس روى خود را به سوى اين آيين استوار، فرادار پيش از آن كه روزى فرا رسد كه از جانب خدا برگشتى ندارد، و در آن روز [مردم] به گروههايى [بهشتى و دوزخى] تقسيم مىشوند. (روم43)
از یاران خدا باشید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا كُونوا أَنصَارَ اللَّهِ كَمَا قَالَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ لِلْحَوَارِيِّينَ مَنْ أَنصَارِي إِلَى اللَّهِ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ نَحْنُ أَنصَارُ اللَّهِ فَآَمَنَت طَّائِفَةٌ مِّن بَنِي إِسْرَائِيلَ وَكَفَرَت طَّائِفَةٌ فَأَيَّدْنَا الَّذِينَ آَمَنُوا عَلَى عَدُوِّهِمْ فَأَصْبَحُوا ظَاهِرِينَ ﴿صف14﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! ياران خدا باشيد، همان گونه كه عيسى بن مريم به حواريون گفت ياران من در راه خدا چه كسانىاند؟ حواريون گفتند ما ياران خداييم. پس گروهي از بني اسرائئل ايمان آوردند و گروهي کافر شدند، و کساني را که ايمان آوردند در برابر دشمنانشان ياري داديم تا پيروز شدند. (صف14)
مراقب خودتان باشید
وَكَذَلِكَ نُصَرِّفُ الآيَاتِ وَلِيَقُولُواْ دَرَسْتَ وَلِنُبَيِّنَهُ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ ﴿أنعام105﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! مراقب خودتان باشيد، وقتي كه شما هدايت يافتيد، بيراهه رفتن ديگران به شما زيان نميرساند. بازگشت همه شما به سوي خداست و از آنچه ميكردهايد آگاهتان میسازد. (مائده 105)
خود و خانواده خود را از آتش حهنم حفظ کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ عَلَيْهَا مَلَائِكَةٌ غِلَاظٌ شِدَادٌ لَا يَعْصُونَ اللَّهَ مَا أَمَرَهُمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ ﴿تحريم6﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! خود و خانوادهى خويش را از آتشى كه هيزم آن، مردم و سنگها هستند حفظ كنيد كه بر آن فرشتگانى خشن و سختگير نگهبانند و از آنچه خدا به آنان دستور داده سرپيچى نمىكنند و آنچه را كه مأمور شدهاند انجام مىدهند. (تحريم 6)
توصیههای عبادی:
خدا را پرستش کنید
يَا أَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُواْ رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ وَالَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿بقرة21﴾
اي مردم!پروردگارتان را كه شما و كسان قبل از شما را آفريد بپرستيد، باشد كه پرهيزگار شويد. (بقره21)
بَلِ اللَّهَ فَاعْبُدْ وَكُن مِّنْ الشَّاكِرِينَ ﴿زمر66﴾
بلكه [تنها] خدا را پرستش كن و از سپاسگزاران باش. (زمر66)
إِنَّنِي أَنَا اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدْنِي وَأَقِمِ الصَّلَاةَ لِذِكْرِي ﴿طه14﴾
اين منم خداوند [يكتا] كه خدايي جز من نيست، پس مرا پرستش كن و به ياد من نماز بپادار. (طه14 )
وَاعْبُدُواْ اللّهَ وَلاَ تُشْرِكُواْ بِهِ شَيْئًا وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَبِذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَالْجَارِ ذِي الْقُرْبَى وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالجَنبِ وَابْنِ السَّبِيلِ وَمَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ إِنَّ اللّهَ لاَ يُحِبُّ مَن كَانَ مُخْتَالاً فَخُورًا ﴿نساء36﴾
و خدا را بندگي كنيد و چيزي را با او شريك نگردانيد و به پدر و مادر احسان كنيد، و به خويشان، يتيمان، درماندگان، همسايه نزديك، همسايه دور، دوست همنشين [همكار و غيره]، در راه مانده و بردگان خود نيكي كنيد. (نساء 36)
خدا را تسبیح بگوی و سجده کن
فَاصْبِرْ عَلَى مَا يَقُولُونَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ الْغُرُوبِ ﴿ق39﴾
پس بر آنچه مىگويند صبر كن، و پيش از برآمدن آفتاب و قبل از غروب به ستايش پروردگارت تسبيح گوى. (ق39)
وَمِنَ اللَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَأَدْبَارَ السُّجُودِ ﴿ق40﴾
و پاسى از شب و در پى سجدهها [و نمازها] او را تسبيح گوى. (ق40)
وَمِنَ اللَّيْلِ فَاسْجُدْ لَهُ وَسَبِّحْهُ لَيْلًا طَوِيلًا ﴿إنسان26﴾
و پاسى از شب را براى او سجده كن و بخشى طولانى از شب او را تسبيح گوى. (انسان 26)
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ ﴿واقعة74﴾
پس به نام پروردگار بزرگ خود تسبيح گوى. (واقعه74 )
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ ﴿واقعة96﴾
پس به نام پروردگار بزرگت تسبيح گوى. (واقعه96 )
وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنَا وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ ﴿طور48﴾
... و پروردگارت را هنگامى كه برمىخيزى، به ستايش تسبيح گوى. (طور48)
وَمِنَ اللَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَإِدْبَارَ النُّجُومِ ﴿طور49﴾
و او را پاسى از شب و به هنگام رفتن ستارگان تسبيح گوى. (طور49)
فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَكُن مِّنَ السَّاجِدِينَ.وَاعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّى يَأْتِيَكَ الْيَقِينُ ﴿حجر98 و 99﴾
پس با ستايش پروردگارت تسبيح گوي و از سجده كنندگان باش. و پروردگارت را بندگي كن تا وقتي كه تو را مرگ فرا رسد. (حجر98 و 99)
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنبِكَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَالْإِبْكَارِ ﴿غافر55﴾
پس صبر كن كه وعدهى خدا حق است، و براى گناهت آمرزش بخواه و با ستايش پروردگارت، شامگاهان و بامدادان تسبيح گوى. (غافر55)
سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى ﴿أعلى1﴾
نام پروردگار والايت را به پاكى بستاى. (اعلي 1)
رکوع کنید و سجده نمایید
حَتَّى إِذَا فَتَحْنَا عَلَيْهِم بَابًا ذَا عَذَابٍ شَدِيدٍ إِذَا هُمْ فِيهِ مُبْلِسُونَ ﴿مؤمنون77﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! ركوع كنيد و سجده آوريد و پروردگارتان را بندگي كنيد و كار خير انجام دهيد، باشد كه رستگار شويد. (حج77 )
كَلَّا لَا تُطِعْهُ وَاسْجُدْ وَاقْتَرِبْ ﴿علق19﴾
زنهار اطاعت او مكن و سجده كن و تقرب جوى. (علق 19) سجده واجبه
فَاسْجُدُوا لِلَّهِ وَاعْبُدُوا ﴿نجم62﴾
پس خدا را سجده آريد و پرستش كنيد. (نجم62)سجده واجبه
وَمِنْ آيَاتِهِ اللَّيْلُ وَالنَّهَارُ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ لَا تَسْجُدُوا لِلشَّمْسِ وَلَا لِلْقَمَرِ وَاسْجُدُوا لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَهُنَّ إِن كُنتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿فصلت37﴾
و از آيات خدا شب و روز و خورشيد و ماه است. نه براى خورشيد سجده كنيد نه براى ماه، و خدا را سجده كنيد كه آنها را خلق كرده، اگر تنها او را مىپرستيد. (فصلت37) سجده واجبه
وَمِنَ اللَّيْلِ فَاسْجُدْ لَهُ وَسَبِّحْهُ لَيْلًا طَوِيلًا ﴿إنسان26﴾
و پاسى از شب را براى او سجده كن و بخشى طولانى از شب او را تسبيح گوى.
(انسان 26)
خدا را بسیار یاد کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْرًا كَثِيرًا ﴿أحزاب41﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! خدا را بسيار ياد كنيد. (احزاب41)
وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ ﴿مدثر3﴾
و پروردگار خود را به بزرگى ياد كن. (مدثر 3)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ ﴿بقرة153﴾
پس مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم، و براي من سپاسگزاري كنيد و ناسپاسيام نكنيد. (بقره152)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إِذَا لَقِيتُمْ فِئَةً فَاثْبُتُواْ وَاذْكُرُواْ اللّهَ كَثِيرًا لَّعَلَّكُمْ تُفْلَحُونَ ﴿أنفال45﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! چون با گروهي [از دشمن] رويارو شديد پايداري كنيد و خدا را بسيار ياد كنيد، باشد كه رستگار شويد. (انفال 45)
فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُواْ لِي وَلاَ تَكْفُرُونِ ﴿بقرة152﴾
پس مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم، و براي من سپاسگزاري كنيد و ناسپاسيام نكنيد. (بقره152)
خدا را خالصانه بخو انید
قُلْ أَمَرَ رَبِّي بِالْقِسْطِ وَأَقِيمُواْ وُجُوهَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ كَمَا بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ
﴿أعراف29﴾
... و خدا را با خالص كردن دين و طاعت براي او بخوانيد. همان گونه كه شما را پديد آورد بر ميگرديد. (اعراف 29)
إِنَّا أَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ فَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصًا لَّهُ الدِّينَ أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مِن دُونِهِ أَوْلِيَاء مَا نَعْبُدُهُمْ إِلَّا لِيُقَرِّبُونَا إِلَى اللَّهِ زُلْفَى إِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ فِي مَا هُمْ فِيهِ يَخْتَلِفُونَ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ كَاذِبٌ كَفَّارٌ ﴿زمر2 و 3﴾
به راستى ما [اين] كتاب را به حق به سوى تو نازل كرديم، پس خدا را بندگى كن در حالى كه دين را براى او خالص كردهاى. آگاه باش كه عبادت و دين خالص براى خداست، ...
(زمر2 و 3)
هُوَ الْحَيُّ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ فَادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ﴿غافر65﴾
او زنده [ى واقعى] است. معبودى جز او نيست. پس او را بخوانيد در حالى كه بندگى را براى او خالص كردهايد. ستايش ويژهى خدا، پروردگار جهانيان است. (غافر65)
وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ ﴿غافر60﴾
و پروردگارتان گفته است مرا بخوانيد تا شما را اجابت كنم. ... (غافر60)
اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنسَانَ مِنْ عَلَقٍ ﴿علق1و 2﴾
بخوان به نام پروردگارت كه آفريد. بخوان كه پروردگارت از همه كريمتر است، (علق 1و 2)
قُلِ ادْعُواْ اللّهَ أَوِ ادْعُواْ الرَّحْمَنَ أَيًّا مَّا تَدْعُواْ فَلَهُ الأَسْمَاء الْحُسْنَى وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلاً ﴿إسراء110﴾
بگو: اللّه را بخوانيد يا رحمان را بخوانيد، هر كدام را خوانديد بهترين نامها براي اوست، و نمازت را زياد بلند يا خيلي آهسته نخوان و ميان آن دو راهي معتدل برگير. (اسراء110 )
خدا را با بیم و امید بخو انید
وَلاَ تُفْسِدُواْ فِي الأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاَحِهَا وَادْعُوهُ خَوْفًا وَطَمَعًا إِنَّ رَحْمَتَ اللّهِ قَرِيبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِينَ
﴿أعراف56﴾
... و او را با بيم و اميد بخوانيد كه رحمت خدا به نيكوكاران نزديك است. (اعراف 56)
خدا را صبح و شام به پاکی بخوانید
لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُعَزِّرُوهُ وَتُوَقِّرُوهُ وَتُسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَأَصِيلًا ﴿فتح9﴾
تا به خدا و فرستادهاش ايمان آوريد و او را يارى كنيد و بزرگش داريد و خدا را صبح و شام به پاكى بستاييد. (فتح9)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْرًا كَثِيرًا وَسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَأَصِيلًا ﴿أحزاب41و 42﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! خدا را بسيار ياد كنيد. و صبح و شام او را نيايش كنيد. (احزاب41 و 42)
در موقع پیروزی و نصرت خدا را بخوانید
إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ. وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا ﴿نصر1تا 3﴾
آنگاه كه يارى خدا و پيروزى فرا رسيد. و ديدى كه مردم گروه گروه در دين خدا داخل مىشوند. پس به ستايش پروردگارت تسبيح گوى و آمرزش خواه كه او قطعا توبه پذير است. (نصر 1تا 3)
خدا را در روزهایی معین یاد کنید
وَاذْكُرُواْ اللّهَ فِي أَيَّامٍ مَّعْدُودَاتٍ فَمَن تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلاَ إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ لِمَنِ اتَّقَى وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ ﴿بقرة203﴾
و خدا را در روزهاي معيني ياد كنيد .... و از خدا پروا كنيد و بدانيد كه بيترديد شما به سوي او محشور ميشويد. (بقره203)
در سفر نیز به یاد خدا باشید
فَإِذَا اسْتَوَيْتَ أَنتَ وَمَن مَّعَكَ عَلَى الْفُلْكِ فَقُلِ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي نَجَّانَا مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ.وَقُل رَّبِّ أَنزِلْنِي مُنزَلًا مُّبَارَكًا وَأَنتَ خَيْرُ الْمُنزِلِينَ ﴿مؤمنون28 و 29﴾
و چون تو با همراهانت بر كشتي نشستي، بگو: ستايش خدايي را كه ما را از چنگ گروه ستمگران رهانيد. و بگو: پروردگارا! مرا در جايي پر بركت فرود آور، كه تو بهترين فرود آرندگاني. (مؤمنون28 و 29 )
نماز بخوانید و زکات بدهید
وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّكَاةَ وَارْكَعُواْ مَعَ الرَّاكِعِينَ ﴿بقرة43﴾
و نماز به پا داريد و زكات بدهيد و با راكعان ركوع كنيد. (بقره43)
وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّكَاةَ وَمَا تُقَدِّمُواْ لأَنفُسِكُم مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللّهِ إِنَّ اللّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
﴿بقرة110﴾
و نماز به پا داريد و زكات دهيد و هر خيري را كه براي خود پيش فرستيد، همان را نزد خدا خواهيد يافت. آري خدا به آنچه ميكنيد بيناست. (بقره110)
أَأَشْفَقْتُمْ أَن تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوَاكُمْ صَدَقَاتٍ فَإِذْ لَمْ تَفْعَلُوا وَتَابَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَاللَّهُ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿مجادلة13﴾
... نماز برپا داريد و زكات دهيد و خدا و رسول او را اطاعت كنيد، و خدا به آنچه مىكنيد آگاه است. (مجادله13)
وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ هُوَ اجْتَبَاكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ مِّلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْرَاهِيمَ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمينَ مِن قَبْلُ وَفِي هَذَا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَدَاء عَلَى النَّاسِ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَاعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلَاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلَى وَنِعْمَ النَّصِيرُ ﴿حج78﴾
... پس نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد و به خدا تمسّك جوييد. اوست مولاي شما كه نيكو مولا و نيكو ياوري است. (حج78)
... فَاقْرَؤُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرًا وَأَعْظَمَ أَجْرًا وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مزمل20﴾
.... پس هر چه ميسر شد از آن بخوانيد و نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد و به خدا قرض الحسنه بدهيد ... (مزمل 20)
وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّكَاةَ وَارْكَعُواْ مَعَ الرَّاكِعِينَ ﴿بقرة43﴾
و نماز به پا داريد و زكات بدهيد و با راكعان ركوع كنيد. (بقره43)
أَقِمِ الصَّلاَةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَى غَسَقِ اللَّيْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا ﴿إسراء78﴾
نماز را از زوال آفتاب تا نهايت تاريكي شب برپادار، و نيز نماز صبح را، كه نماز صبح مشهود [فرشتگان] است. (اسراء78)
قُل لِّعِبَادِيَ الَّذِينَ آمَنُواْ يُقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَيُنفِقُواْ مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلانِيَةً مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِيَ يَوْمٌ لاَّ بَيْعٌ فِيهِ وَلاَ خِلاَلٌ ﴿إبراهيم31﴾
به بندگان من كه ايمان آوردهاند بگو نماز را بر پا دارند و از آنچه روزيشان كردهايم در نهان و آشكار انفاق كنند پيش از آن كه روزي فرا رسد كه در آن نه داد و ستدي باشد و نه رفاقتي. (ابراهيم31 )
کسان خود را به نماز فرمان ده و پافشاری کن
وَأْمُرْ أَهْلَكَ بِالصَّلَاةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَا لَا نَسْأَلُكَ رِزْقًا نَّحْنُ نَرْزُقُكَ وَالْعَاقِبَةُ لِلتَّقْوَى ﴿طه132﴾
و كسان خود را به نماز فرمان ده و بر آن پافشاري كن. از تو روزي نميخواهيم، ما [خود] به تو روزي ميدهيم، و عاقبت [خير] از براي پرهيزكاري است. (طه132 )
از صبر و نماز کمک بگیرید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ ﴿بقرة153﴾
اي كساني كه ايمان آورده ايد، از صبر و نماز كمك بگيريد كه خداوند با صابران است.(بقره153)
وَاسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ وَإِنَّهَا لَكَبِيرَةٌ إِلاَّ عَلَى الْخَاشِعِينَ ﴿بقرة45﴾
و از صبر و نماز ياري بگيريد و البتّه آن جز بر خاشعان بسي گران است. (بقره45 )
إِنَّنِي أَنَا اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدْنِي وَأَقِمِ الصَّلَاةَ لِذِكْرِي ﴿طه14﴾
اين منم خداوند [يكتا] كه خدايي جز من نيست، پس مرا پرستش كن و به ياد من نماز بپادار. (طه14 )
يَا بُنَيَّ أَقِمِ الصَّلَاةَ وَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنكَرِ وَاصْبِرْ عَلَى مَا أَصَابَكَ إِنَّ ذَلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ ﴿لقمان17﴾
اى پسرك من! نماز را برپا دار و به معروف وادار و از منكر بازدار، و بر آسيبى كه [در اين راه] به تو رسد صبر كن. بىترديد اين [صبورى] از كارهاى استوار است [كه ارادهى قوى مىخواهد]. (لقمان17)
قرآن را شمرده و با تأمل بخوان
أَوْ زِدْ عَلَيْهِ وَرَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلًا ﴿مزمل4﴾
... و قرآن را شمرده و با تأمل بخوان. (مزمل 4)
هر چه میسر است از قرآن بخوانید
إِنَّ رَبَّكَ يَعْلَمُ أَنَّكَ تَقُومُ أَدْنَى مِن ثُلُثَيِ اللَّيْلِ وَنِصْفَهُ وَثُلُثَهُ وَطَائِفَةٌ مِّنَ الَّذِينَ مَعَكَ وَاللَّهُ يُقَدِّرُ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ عَلِمَ أَن لَّن تُحْصُوهُ فَتَابَ عَلَيْكُمْ فَاقْرَؤُوا مَا تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ عَلِمَ أَن سَيَكُونُ مِنكُم مَّرْضَى وَآخَرُونَ يَضْرِبُونَ فِي الْأَرْضِ يَبْتَغُونَ مِن فَضْلِ اللَّهِ وَآخَرُونَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَاقْرَؤُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرًا وَأَعْظَمَ أَجْرًا وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مزمل20﴾
.... قرآن ميسر شد بخوانيد. [خدا] آگاه است كه گروهى از شما بيمار خواهند شد و عدهاى ديگر در پى كسب روزى خدا سفر مىكنند و [گروهى] ديگر در راه خدا جهاد مىكنند. پس هر چه ميسر شد از آن بخوانيد و نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد و به خدا قرض الحسنه بدهيد و هر كار خوبى براى خود پيش فرستيد آن را نزد خدا بهتر و با پاداشى بزرگتر باز خواهيد يافت، و از خدا آمرزش بخواهيد كه خدا آمرزندهى مهربان است. (مزمل 20)
روزه بگیرید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿بقرة183﴾
اي اهل ايمان! روزه بر شما واجب شد چنان كه بر امّتهاي گذشته واجب شده بود، باشد كه پرهيزكار شويد. (بقره183)
أَيَّامًا مَّعْدُودَاتٍ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَيَّامٍ أُخَرَ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ فَمَن تَطَوَّعَ خَيْرًا فَهُوَ خَيْرٌ لَّهُ وَأَن تَصُومُواْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿بقرة184﴾
روزهاي شمرده شدهاي را [روزه بداريد] و هر كه از شما بيمار يا در سفر باشد، روزهاي ديگري [روزه بگيرد]، و بر كساني كه روزه طاقت فرساست در عوض [هر روز] تهيدستي را طعام دهند، و هر كه با ميل كار خيري كند آن برايش بهتر است، و روزه گرفتن براي شما بهتر است، اگر ميدانستيد. (بقره184)
توبه کنید و از خدا آمرزش بطلبید
وَسَارِعُواْ إِلَى مَغْفِرَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ ﴿آلعمران133﴾
و بشتابيد به آمرزشي از پروردگارتان و بهشتي كه پهنه آن آسمانها و زمين است كه براي پرهيزكاران آماده شده است. (آل عمران133)
...وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرًا وَأَعْظَمَ أَجْرًا وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مزمل20﴾
... هر كار خوبى براى خود پيش فرستيد آن را نزد خدا بهتر و با پاداشى بزرگتر باز خواهيد يافت، و از خدا آمرزش بخواهيد كه خدا آمرزندهى مهربان است. (مزمل 20)
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنبِكَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَالْإِبْكَارِ ﴿غافر55﴾
... و براى گناهت آمرزش بخواه و با ستايش پروردگارت، شامگاهان و بامدادان تسبيح گوى. (غافر55)
... فَإِذَا اسْتَأْذَنُوكَ لِبَعْضِ شَأْنِهِمْ فَأْذَن لِّمَن شِئْتَ مِنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمُ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿نور62﴾
...پس چون براي برخي از كارهايشان از تو اجازه خواستند، به هر كس از آنان كه خواستي اجازه بده، و برايشان از خدا آمرزش بخواه، كه خدا آمرزندهي مهربان است. (نور62 )
قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ وَوَيْلٌ لِّلْمُشْرِكِينَ ﴿فصلت6﴾
بگو: من تنها بشرى چون شمايم، [جز اين كه] به من وحى مىشود كه خداى شما خداى يگانه است.پس مستقيما به او توجه كنيد و از او آمرزش بخواهيد، و واى بر مشركان. (فصلت6)
وَاسْتَغْفِرِ اللّهِ إِنَّ اللّهَ كَانَ غَفُورًا رَّحِيمًا ﴿نساء106﴾
و از خدا آمرزش بخواه كه خداوند آمرزندهي مهربان است.(نساء106)
وَمَن يَعْمَلْ سُوءًا أَوْ يَظْلِمْ نَفْسَهُ ثُمَّ يَسْتَغْفِرِ اللّهَ يَجِدِ اللّهَ غَفُورًا رَّحِيمًا ﴿نساء110﴾
و هر كه كار بدي كند يا به خود ستم كند، سپس از خداوند آمرزش بخواهد خدا را آمرزنده و مهربان خواهد يافت. (نساء110)
سَابِقُوا إِلَى مَغْفِرَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا كَعَرْضِ السَّمَاء وَالْأَرْضِ أُعِدَّتْ لِلَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ ذَلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَن يَشَاء وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ ﴿حديد21﴾
به سوى آمرزشى از پروردگارتان و بهشتى كه پهناى آن چون پهناى آسمان و زمين است بر يكديگر پيشى گيريد. [اين بهشت] براى كسانى آماده شده كه به خدا و پيامبرانش ايمان آوردهاند. اين فضل خداست كه به هر كس كه خواهد مىدهد و خداوند صاحب فضل بزرگ است. (حديد21)
وَأَنِ اسْتَغْفِرُواْ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ يُمَتِّعْكُم مَّتَاعًا حَسَنًا إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى ...ٍ ﴿هود3﴾
و ديگر اين كه از پروردگارتان آمرزش بخواهيد سپس به درگاه او روي كنيد تا شما را از بهرهاي نيكو تا مدتي معين بهرهمند سازد ... (هود 3)
وَيَا قَوْمِ اسْتَغْفِرُواْ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ يُرْسِلِ السَّمَاء عَلَيْكُم مِّدْرَارًا وَيَزِدْكُمْ قُوَّةً إِلَى قُوَّتِكُمْ وَلاَ تَتَوَلَّوْاْ مُجْرِمِينَ ﴿هود52﴾
و اي قوم من! از پروردگار خويش آمرزش بخواهيد و به درگاه او توبه كنيد تا از آسمان بر شما باران پياپي فرستد و نيرويي بر نيروي شما بيفزايد، و خلافكارانه روي برمتابيد. (هود52 )
... هُوَ أَنشَأَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَاسْتَعْمَرَكُمْ فِيهَا فَاسْتَغْفِرُوهُ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ إِنَّ رَبِّي قَرِيبٌ مُّجِيبٌ ﴿هود61﴾
... اوست كه شما را از زمين پديد آورد و شما را به عمران آن وا داشت. پس از او آمرزش بخواهيد، آنگاه به درگاه او توبه كنيد كه پروردگار من [به شما] نزديك و اجابت كننده است. (هود61 )
... وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿نور31﴾
....و اي مؤمنان! همگي به درگاه خدا توبه آريد، تا شايد رستگار شويد. (نور31 )
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَةً نَّصُوحًا عَسَى رَبُّكُمْ أَن يُكَفِّرَ عَنكُمْ سَيِّئَاتِكُمْ وَيُدْخِلَكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ يَوْمَ لَا يُخْزِي اللَّهُ النَّبِيَّ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ نُورُهُمْ يَسْعَى بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَبِأَيْمَانِهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَتْمِمْ لَنَا نُورَنَا وَاغْفِرْ لَنَا إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ﴿تحريم8﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! به درگاه خدا توبه كنيد، توبهاى راستين و خالص، اميد است كه پروردگار شما بدىهايتان را از شما بزدايد و شما را به باغهايى كه از پاى درختانش نهرها جارى است در آورد. ...(تحریم 8)
وَاسْتَغْفِرُواْ رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُواْ إِلَيْهِ إِنَّ رَبِّي رَحِيمٌ وَدُودٌ ﴿هود90﴾
و از پروردگار خود آمرزش بخواهيد، سپس به سوي او بازگرديد كه پروردگار من مهربان و دوستدار [بندگان] است. (هود90)
از شر شیطان به خداوند پناه ببر
وَإِمَّا يَنزَغَنَّكَ مِنَ الشَّيْطَانِ نَزْغٌ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ﴿فصلت36﴾
و اگر از جانب شيطان دستخوش وسوسهاى شدى، به خدا پناه ببر كه او خود شنواى داناست. (فصلت36)
وَقُل رَّبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّيَاطِينِ وَأَعُوذُ بِكَ رَبِّ أَن يَحْضُرُونِ ﴿مؤمنون97 و 98﴾
و بگو: پروردگارا! از وسوسههاي شياطين به تو پناه ميبرم. و اي پروردگار من! از حضور آنها نزد من، به تو پناه ميآورم. (مؤمنون97و 98 )
فَإِذَا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللّهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ ﴿نحل98﴾
پس آنگاه كه قرآن بخواني از شيطان مطرود به خدا پناه بر. (نحل98 )
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ. مَلِكِ النَّاسِ إِلَهِ النَّاسِ. مِن شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِ. الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ. مِنَ الْجِنَّةِ وَ النَّاسِ ﴿ناس1تا 6﴾
بگو پناه مىبرم به پروردگار مردم. به فرمانرواى مردم، به معبود مردم، از شرّ وسوسهگر پنهان شونده [و بازگردنده]، آن كه در سينههاى مردم وسوسه مىكند، از پريان و آدميان. (ناس 1تا 6)
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ . مِن شَرِّ مَا خَلَقَ وَمِن شَرِّ غَاسِقٍ إِذَا وَقَبَ. وَمِن شَرِّ النَّفَّاثَاتِ فِي الْعُقَدِ . وَمِن شَرِّ حَاسِدٍ إِذَا حَسَدَ
﴿فلق1تا 5﴾
بگو به پروردگار سپيده دم پناه مىبرم. از شرّ آنچه آفريد، و از شرّ شب تار، وقتى كه هجوم آورد، و از شرّ دمندگان در گروهها، و از شرّ حسود آنگاه كه حسد ورزد. (فلق 1تا 5)
به خدا توکل کنید
... وَعلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ﴿إبراهيم11﴾
... و مؤمنان بايد بر خدا توكل كنند و بس. (ابراهيم11)
اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ﴿تغابن13﴾
خداوند [يكتا] معبودى جز او نيست، پس مؤمنان بايد تنها بر خدا توكل كنند. (تغابن 13)
رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا ﴿مزمل9﴾
[اوست] پروردگار مشرق و مغرب كه معبودى جز او نيست، پس او را كارساز خويش گير. (مزمل 9)
وَإِن جَنَحُواْ لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ﴿أنفال61﴾
و اگر به صلح راضي شدند تو نيز بدان راضي باش و بر خدا تكيه كن كه او شنواي داناست. (انفال 61)
وَتَوَكَّلْ عَلَى الْحَيِّ الَّذِي لَا يَمُوتُ وَسَبِّحْ بِحَمْدِهِ وَكَفَى بِهِ بِذُنُوبِ عِبَادِهِ خَبِيرًا ﴿فرقان58﴾
و بر آن زنده كه نميميرد توكل كن و به ستايش او تسبيح گوي و همين بس كه او به گناهان بندگانش آگاه است. (فرقان58 )
برای تقرب به سوی خدا وسیلهای بجویید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَابْتَغُواْ إِلَيهِ الْوَسِيلَةَ وَجَاهِدُواْ فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿مائدة35﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! از خدا بترسيد و [براي تقرب] به سوي او وسيله بجوييد و در راه او جهاد كنيد، باشد كه رستگار شويد. (مائده 35)
نعمت های خدا را به یاد آورید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اذْكُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ هَمَّ قَوْمٌ أَن يَبْسُطُواْ إِلَيْكُمْ أَيْدِيَهُمْ فَكَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَعَلَى اللّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ﴿مائدة11﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! نعمت خدا را بر خود ياد كنيد آنگاه كه قومي كوشيدند بر شما دست درازي كنند و خدا دستشان را از شما كوتاه كرد. و از خدا پروا داريد، و مؤمنان بايد فقط بر خدا توكل كنند. (مائده 11)
توصیههای اخلاقی:
متواضع و فروتن باشید
وَعِبَادُ الرَّحْمَنِ الَّذِينَ يَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا وَإِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا ﴿فرقان63﴾
و بندگان خداي رحمان كسانياند كه روي زمين به فروتني راه ميروند، و چون جاهلان [به ناروا] خطابشان كنند، سلام گويند [و در گذرند]. (فرقان63 )
از رحمت خدا نومید نشوید
يَا بَنِيَّ اذْهَبُواْ فَتَحَسَّسُواْ مِن يُوسُفَ وَأَخِيهِ وَلاَ تَيْأَسُواْ مِن رَّوْحِ اللّهِ إِنَّهُ لاَ يَيْأَسُ مِن رَّوْحِ اللّهِ إِلاَّ الْقَوْمُ الْكَافِرُونَ ﴿يوسف87﴾
... و از رحمت خدا نوميد نشويد، كه از رحمت خداوند جز كافران نوميد نميشوند. (يوسف87)
قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِن رَّحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ ﴿زمر53﴾
بگو: اى بندگان من كه بر خويشتن زيادهروى روا داشتهايد! از رحمت خدا مأيوس نشويد. همانا خداوند، همه گناهان را [با شرايطش] مىآمرزد، كه او خود آمرزندهى مهربان است. (زمر53)
پاسخ سلام را بهتر از آن بدهید
وَإِذَا حُيِّيْتُم بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّواْ بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا إِنَّ اللّهَ كَانَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ حَسِيبًا ﴿نساء86﴾
و زماني كه به شما درود گفته شد، شما به صورتي بهتر از آن يا همانند آن را پاسخ دهيد همانا خداوند حسابرس همه چيز است. (نساء86)
برای برادران خود در مجلس جا باز کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قِيلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوا فِي الْمَجَالِسِ فَافْسَحُوا يَفْسَحِ اللَّهُ لَكُمْ وَإِذَا قِيلَ انشُزُوا فَانشُزُوا يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَالَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ﴿مجادلة11﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! هرگاه به شما گفته شد در مجلسها [براى برادرانتان] جاى باز كنيد، جاى باز كنيد تا خدا براى شما [در بهشت] جاى بگشايد. و چون گفته شد برخيزيد، برخيزيد تا خدا كسانى از شما را كه ايمان آورده و كسانى را كه دانش داده شدهاند رتبهها بالا برد، و خدا به آنچه مىكنيد آگاه است. (مجادله 11)
به نرمی سخن بگویید
وَإِمَّا تُعْرِضَنَّ عَنْهُمُ ابْتِغَاء رَحْمَةٍ مِّن رَّبِّكَ تَرْجُوهَا فَقُل لَّهُمْ قَوْلاً مَّيْسُورًا ﴿إسراء28﴾
و اگر به اميد رحمت [و وسعت رزق] از جانب پروردگارت، از [انفاق] به آنها روي ميگرداني، پس با ايشان سخني نرم گوي. (اسراء28 )
اذْهَبْ أَنتَ وَأَخُوكَ بِآيَاتِي وَلَا تَنِيَا فِي ذِكْرِي.اذْهَبَا إِلَى فِرْعَوْنَ إِنَّهُ طَغَى.فَقُولَا لَهُ قَوْلًا لَّيِّنًا لَّعَلَّهُ يَتَذَكَّرُ أَوْ يَخْشَى ﴿طه42تا 44﴾
اينك تو و برادرت با آيات من برويد و در ياد من سستي مكنيد. به سوي فرعون برويد كه او به سركشي برخاسته است. و با او سخني نرم گوييد، شايد پند گيرد يا بترسد. (طه42 تا 44 )
بدی را با نیکویی دفع کنید
وَلَا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِي بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ وَمَا يُلَقَّاهَا إِلَّا الَّذِينَ صَبَرُوا وَمَا يُلَقَّاهَا إِلَّا ذُو حَظٍّ عَظِيمٍ ﴿فصلت34 و 35﴾
و نيكى با بدى يكسان نيست. [بدى را] با آنچه نيكوتر است دفع كن كه ناگاه [خواهى ديد] همان كسى كه ميان تو و او دشمنى بود، چون دوستى صميمى گشته است. و اين [خصلت خوب] جز به كسانى كه شكيبايند عطا نشود و آن را جز كسى كه داراى بهرهى بزرگ [از ايمان و تقوا] است به دست نياورد. (فصلت34 و 35)
ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ السَّيِّئَةَ نَحْنُ أَعْلَمُ بِمَا يَصِفُونَ ﴿مؤمنون96﴾
سخن بد [آنها] را به طريقي كه نيكوتر است دفع كن، ما به آنچه وصف ميكنند داناتريم. (مؤمنون96 )
سخنی که بهتر است بگویید
وَقُل لِّعِبَادِي يَقُولُواْ الَّتِي هِيَ أَحْسَنُ إِنَّ الشَّيْطَانَ يَنزَغُ بَيْنَهُمْ إِنَّ الشَّيْطَانَ كَانَ لِلإِنْسَانِ عَدُوًّا مُّبِينًا ﴿إسراء53﴾
و به بندگان من بگو سخني را كه بهتر است بگويند، كه شيطان ميانشان را به هم ميزند، به راستي كه شيطان براي آدمي دشمني آشكار است. (اسراء53)
با همسر خود صلح کنید
وَإِنِ امْرَأَةٌ خَافَتْ مِن بَعْلِهَا نُشُوزًا أَوْ إِعْرَاضًا فَلاَ جُنَاْحَ عَلَيْهِمَا أَن يُصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحًا وَالصُّلْحُ خَيْرٌ وَأُحْضِرَتِ الأَنفُسُ الشُّحَّ وَإِن تُحْسِنُواْ وَتَتَّقُواْ فَإِنَّ اللّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا ﴿نساء128﴾
و اگر زني از بيميلي يا رويگرداني شوهر خويش بيم دارد، رواست كه ميان خود به گونهاي، صلح كنند، كه صلح بهتر است، و حرص و آز در جانها لانه كرده، و اگر نيكي كنيد و پرهيزكار باشيد، بدون شك خدا به آنچه ميكنيد آگاه است. (نساء128)
توصیه های اجتماعی:
امربه معروف و نهی ازمنکر کنید
وَلْتَكُن مِّنكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿آلعمران104﴾
و بايد در ميان شما گروهي باشند كه به نيكي فرمان دهند و از كار ناشايسته باز دارند و هم آنان رستگارانند.(آل عمران104)
وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاَةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَيُطِيعُونَ اللّهَ وَرَسُولَهُ أُوْلَئِكَ سَيَرْحَمُهُمُ اللّهُ إِنَّ اللّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ ﴿توبة71﴾
و مردان و زنان با ايمان يار و دوستدار يكديگرند كه امر به معروف و نهي از منكر ميكنند و نماز به پا ميدارند و زكات ميدهند و از خدا و پيامبرش فرمان ميبرند. آنان را خدا به زودي مشمول رحمت قرار ميدهد [و] خداوند شكستناپذير، حكيم است. (توبه 71)
الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِن دِيَارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَن يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِيَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَيَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن يَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ الَّذِينَ إِن مَّكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ وَأَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ الْمُنكَرِ وَلِلَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ ﴿حج40و 41﴾
... و قطعا خدا به كسي كه [دين] او را ياري ميكند ياري ميدهد، كه خدا مسلما نيرومند شكستناپذير است. كساني كه چون در زمين به آنها توانايي دهيم نماز برپا ميدارند و زكات ميدهند و امر به معروف و نهي از منكر ميكنند، و سر انجام همه كارها با خداست. (حج40 و 41)
ازدواج کنید
وَأَنكِحُوا الْأَيَامَى مِنكُمْ وَالصَّالِحِينَ مِنْ عِبَادِكُمْ وَإِمَائِكُمْ إِن يَكُونُوا فُقَرَاء يُغْنِهِمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ ﴿نور32﴾
و زنان و مردان مجرد خود و بردگان و كنيزان درستكارتان را همسر دهيد. اگر تنگدست باشند، خداوند آنها را به فضل خويش بينياز خواهد كرد، و خدا گشايشگر داناست. (نور32 )
بین مؤمنان را اصلاح کنید
وَإِن طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا فَإِن بَغَتْ إِحْدَاهُمَا عَلَى الْأُخْرَى فَقَاتِلُوا الَّتِي تَبْغِي حَتَّى تَفِيءَ إِلَى أَمْرِ اللَّهِ فَإِن فَاءتْ فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَأَقْسِطُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ.إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿حجرات9و 10﴾
و اگر دو طايفه از مؤمنان با هم جنگيدند، ميان آن دو را اصلاح كنيد و اگر يكى از آن دو بر ديگرى تعدى كرد، با آن كه تعدى مىكند بجنگيد تا به فرمان خدا بازگردد. پس اگر بازگشت، ميانشان به عدالت صلح دهيد و عدل و انصاف روا داريد، كه بىشك خداوند دادگران را دوست مىدارد. جز اين نيست كه مؤمنان با يكديگر برادرند، پس ميان برادرانتان را اصلاح كنيد و از خدا بترسيد، اميد كه مورد رحمت قرار گيريد. (حجرات9و 10)
در مورد اخباری که میشنوید تحقیق کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِن جَاءكُمْ فَاسِقٌ بِنَبَأٍ فَتَبَيَّنُوا أَن تُصِيبُوا قَوْمًا بِجَهَالَةٍ فَتُصْبِحُوا عَلَى مَا فَعَلْتُمْ نَادِمِينَ ﴿حجرات6﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! اگر فاسقى برايتان خبرى آورد، نيك وارسى كنيد تا مبادا به نادانى، گروهى را آسيب رسانيد آنگاه بر آنچه كردهايد پشيمان شويد. (حجرات6)
همگی به رشته الهی درآویزید
وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِيعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا وَكُنتُمْ عَلَىَ شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَأَنقَذَكُم مِّنْهَا كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ لَكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ﴿آلعمران103﴾
و همگي به رشته الهي در آويزيد و پراكنده نشويد، و نعمت خدا را بر خود ياد كنيد كه دشمن يكديگر بوديد پس او ميان دلهاي شما الفت داد و به موهبت او با هم برادر شديد و بر لبه پرتگاه آتش بوديد كه شما را از آن رهانيد. خداوند اين گونه آيات خود را براي شما روشن ميكند تا هدايت يابيد. (آل عمران103)
در زمین بگردید و ببینید
قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ يُنشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ﴿عنكبوت20﴾
بگو: در زمين بگرديد و بنگريد چگونه آفرينش را آغاز كرده است. سپس خداوند [همين گونه] جهان ديگر را پديد مىآورد. بىترديد خدا بر هر چيزى تواناست. (عنکبوت20)
فَانظُرْ إِلَى آثَارِ رَحْمَتِ اللَّهِ كَيْفَ يُحْيِي الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا إِنَّ ذَلِكَ لَمُحْيِي الْمَوْتَى وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ﴿روم50﴾
پس به آثار رحمت خدا بنگر كه چگونه زمين را پس از مرگش زنده مىكند. به يقين چنين خدايى زنده كنندهى مردگان است و او بر هر چيزى تواناست. (روم50)
قَدْ خَلَتْ مِن قَبْلِكُمْ سُنَنٌ فَسِيرُواْ فِي الأَرْضِ فَانْظُرُواْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذَّبِينَ ﴿آلعمران137﴾
بيترديد، پيش از شما ماجراها گذشت (سنّت هلاكت اقوام)، پس در زمين بگرديد و ببينيد كه سر انجام تكذيب كنندگان چه سان بود. (آل عمران137)
...فَسِيرُواْ فِي الأَرْضِ فَانظُرُواْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِينَ ﴿نحل36﴾
... پس در زمين بگرديد و ببينيد عاقبت تكذيب كنندگان چگونه بوده است. (نحل 36)
قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِن قَبْلُ كَانَ أَكْثَرُهُم مُّشْرِكِينَ ﴿روم42﴾
بگو: در زمين بگرديد و بنگريد عاقبت گذشتگان كه بيشترشان مشرك بودند چگونه شد. (روم42)
توصیههای اقتصادی:
در راه خدا انفاق کنید
وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ تُلْقُواْ بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوَاْ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ ﴿بقرة195﴾
و در راه خدا انفاق كنيد، و خود را به دست خود به هلاكت نيفكنيد، و نيكي كنيد كه خدا نيكوكاران را دوست دارد. (بقره195)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقْنَاكُم مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِيَ يَوْمٌ لاَّ بَيْعٌ فِيهِ وَلاَ خُلَّةٌ وَلاَ شَفَاعَةٌ وَالْكَافِرُونَ هُمُ الظَّالِمُونَ ﴿بقرة254﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! پيش از آن كه روزي فرا رسد كه در آن نه داد و ستدي هست و نه دوستي و شفاعتي، از آنچه روزيتان كردهايم انفاق كنيد و [بدانيد كه] كافران، ستمگرانند. (بقره254)
وَمَا أَنفَقْتُم مِّن نَّفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُم مِّن نَّذْرٍ فَإِنَّ اللّهَ يَعْلَمُهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنصَارٍ ﴿بقرة270﴾
و هر چه انفاق كرديد يا هر نذري را ملتزم شديد قطعا خدا آن را ميداند و ستمكاران را هيچ ياوري نيست. (بقره270)
الَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمْوَالَهُم بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَعَلاَنِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ وَلاَ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُونَ ﴿بقرة274﴾
كساني كه مالشان را شب و روز، [و]نهان و آشكار، انفاق ميكنند پاداش آنها نزد پروردگارشان است و نه بيمي بر آنهاست و نه محزون شوند. (بقره274)
لَن تَنَالُواْ الْبِرَّ حَتَّى تُنفِقُواْ مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنفِقُواْ مِن شَيْءٍ فَإِنَّ اللّهَ بِهِ عَلِيمٌ ﴿آلعمران92﴾
هرگز به نيكي دست نيابيد مگر اين كه از آنچه دوست داريد انفاق كنيد، و هر چه انفاق كنيد، قطعا خدا از آن آگاه است. (آل عمران92)
قُل لِّعِبَادِيَ الَّذِينَ آمَنُواْ يُقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَيُنفِقُواْ مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلانِيَةً مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِيَ يَوْمٌ لاَّ بَيْعٌ فِيهِ وَلاَ خِلاَلٌ ﴿إبراهيم31﴾
به بندگان من كه ايمان آوردهاند بگو نماز را بر پا دارند و از آنچه روزيشان كردهايم در نهان و آشكار انفاق كنند پيش از آن كه روزي فرا رسد كه در آن نه داد و ستدي باشد و نه رفاقتي. (ابراهيم31)
آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَأَنفِقُوا مِمَّا جَعَلَكُم مُّسْتَخْلَفِينَ فِيهِ فَالَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَأَنفَقُوا لَهُمْ أَجْرٌ كَبِيرٌ ﴿حديد7﴾
به خدا و پيامبر او ايمان آوريد و از اموالى كه شما را در آن جانشين [خود] قرار داده انفاق كنيد پس كسانى از شما كه ايمان آوردند و انفاق كردند برايشان پاداش بزرگى است. (حديد7)
فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ وَاسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَأَنفِقُوا خَيْرًا لِّأَنفُسِكُمْ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿تغابن16﴾
پس تا مىتوانيد از خدا پروا كنيد و بشنويد و اطاعت كنيد، و انفاق نماييد كه براى خودتان بهتر است. و هر كه از حرص و آز نفس خويش نگاه داشته شود، چنين كسانى رستگار خواهند بود. (تغابن16)
يَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِمَا إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَآ أَكْبَرُ مِن نَّفْعِهِمَا وَيَسْأَلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ كَذَلِكَ يُبيِّنُ اللّهُ لَكُمُ الآيَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ ﴿بقرة219﴾
... و از تو ميپرسند چه چيز انفاق كنند؟ بگو آنچه افزون بر نياز است. خدا بدينسان آيات خود را براي شما روشن ميسازد تا بينديشيد،(بقره219)
وَأَنفِقُوا مِن مَّا رَزَقْنَاكُم مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِيَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ فَيَقُولَ رَبِّ لَوْلَا أَخَّرْتَنِي إِلَى أَجَلٍ قَرِيبٍ فَأَصَّدَّقَ وَأَكُن مِّنَ الصَّالِحِينَ ﴿منافقون10﴾
و از آنچه روزيتان كردهايم انفاق كنيد پيش از آن كه مرگ يكى از شما در رسد، پس بگويد: پروردگارا! چرا مرا تا مدتى نزديك مهلت ندادى تا صدقه دهم و از شايستگان شوم؟ (منافقون 10)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ ﴿بقرة267﴾
اي مؤمنان! از بهترين آنچه به دست آوردهايد و از آنچه از زمين برايتان برآوردهايم انفاق كنيد، و [چيزهاي] پست را كه خودتان جز با چشمپوشي نميپذيريد براي انفاق منظور نكنيد و بدانيد كه خدا بينياز ستوده است. (بقره267)
لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ ﴿بقرة272﴾
.. و هر مالي كه انفاق كنيد به سود خود شماست، و جز براي طلب رضاي خدا انفاق نكنيد. و هر مالي كه انفاق كنيد [پاداش آن] به تمامي به شما داده خواهد شد و بر شما ستمي نخواهد رفت. (بقره272)
وَلَا يَأْتَلِ أُوْلُوا الْفَضْلِ مِنكُمْ وَالسَّعَةِ أَن يُؤْتُوا أُوْلِي الْقُرْبَى وَالْمَسَاكِينَ وَالْمُهَاجِرِينَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلْيَعْفُوا وَلْيَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَن يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿نور22﴾
و سرمايهداران و توانگران شما نبايد از دادن [مال] به خويشاوندان و تهيدستان و مهاجران راه خدا كوتاهي كنند، و بايد عفو كنند و چشم بپوشند.مگر دوست نداريد كه خدا شما را بيامرزد؟ و خدا آمرزندهي مهربان است. (نور22 )
صدقات پنهانی برای شما بهتر است
إِن تُبْدُواْ الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِيَ وَإِن تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاء فَهُوَ خَيْرٌ لُّكُمْ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّئَاتِكُمْ وَاللّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ ﴿بقرة271﴾
اگر صدقهها را آشكار كنيد اين كار خوبي است و اگر پنهانش بداريد و به تهيدستان [آبرومند] بدهيد اين براي شما بهتر است و بخشي از گناهان شما را ميزدايد و خدا از آنچه ميكنيد آگاه است. (بقره271)
وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَيْسَرَةٍ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿بقرة280﴾
و اگر [بدهكار]، تنگدست بود پس مهلتي بايد تا گشايشي يابد، و اينكه صدقه بدهيد برايتان بهتر است اگر ميدانستيد. (بقره280)
قبل از نجوا با پیامبر صدقه بدهید
أَأَشْفَقْتُمْ أَن تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوَاكُمْ صَدَقَاتٍ فَإِذْ لَمْ تَفْعَلُوا وَتَابَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَاللَّهُ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿مجادلة13﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! چون [خواستيد] با پيامبر نجوا كنيد، پيش از نجوايتان صدقهاى تقديم داريد. اين [كار] براى شما بهتر و پاكيزهتر است پس اگر چيزى نيافتيد، بىگمان خدا آمرزندهى مهربان است. (مجادله12)
هنگام تقسیم ارث، خویشان غیروارث را هم برخوردار کنید
وَإِذَا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أُوْلُواْ الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينُ فَارْزُقُوهُم مِّنْهُ وَقُولُواْ لَهُمْ قَوْلاً مَّعْرُوفًا.وَلْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُواْ مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعَافًا خَافُواْ عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا اللّهَ وَلْيَقُولُواْ قَوْلاً سَدِيدًا ﴿نساء8 و 9﴾
و چون به هنگام تقسيم ارث، خويشان [غير وارث] و يتيمان و تنگدستان حضور يافتند، از آن برخوردارشان سازيد و با آنها به نيكي سخن گوييد. و كساني كه اگر بعد از خود فرزنداني ناتوان بر جاي گذارند بر [آيندهي] آنان بيم دارند، بايد [در بارهي يتيمان مردم نيز] بترسند، پس بايد از خدا پروا كنند و سنجيده سخن بگويند. (نساء8 و 9)
در بخشش معتدل و میانه رو باشید
وَلاَ تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِكَ وَلاَ تَبْسُطْهَا كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُومًا مَّحْسُورًا ﴿إسراء29﴾
نه دستت را [به خسّت] به گردن خويش ببند و نه [به سخاوت] يكباره بگشاي كه ملامت زده و حسرت خورده بماني. (اسراء29 )
به خداوند قرض الحسنه دهید
إِن تُقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا يُضَاعِفْهُ لَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّهُ شَكُورٌ حَلِيمٌ ﴿تغابن17﴾
اگر خدا را قرض الحسنه دهيد، آن را براى شما دو چندان مىگرداند و بر شما مىبخشايد، و خداوند بسيار قدرشناس و بردبار است. (تغابن 17)
مَّن ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللّهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضَاعِفَهُ لَهُ أَضْعَافًا كَثِيرَةً وَاللّهُ يَقْبِضُ وَيَبْسُطُ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ﴿بقرة245﴾
كيست كه به خدا وام نيكو دهد تا چندين برابرش افزون كند؟ خداست كه تنگدستي دهد و توانگري بخشد، و به سوي او بازگردانده ميشويد. (بقره245)
مَن ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضَاعِفَهُ لَهُ وَلَهُ أَجْرٌ كَرِيمٌ ﴿حديد11﴾
كيست آن كس كه به خدا وام دهد تا آن را براى وى دو چندان كند و او را [در آخرت] پاداشى كريمانه باشد؟ (حديد11)
إِنَّ الْمُصَّدِّقِينَ وَالْمُصَّدِّقَاتِ وَأَقْرَضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا يُضَاعَفُ لَهُمْ وَلَهُمْ أَجْرٌ كَرِيمٌ ﴿حديد18﴾
همانا مردان و زنان صدقه دهنده و [آنان كه] به خدا وام نيكو دادند، دو چندان داده مىشوند و برايشان [در آخرت] اجرى كريمانه است. (حديد 18)
... فَاقْرَؤُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرًا وَأَعْظَمَ أَجْرًا وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿مزمل20﴾
.... پس هر چه ميسر شد از آن بخوانيد و نماز را بر پا داريد و زكات بدهيد و به خدا قرض الحسنه بدهيد ... (مزمل 20)
مهريه زنان را به رغبت به آنها بپردازید
وَآتُواْ النَّسَاء صَدُقَاتِهِنَّ نِحْلَةً فَإِن طِبْنَ لَكُمْ عَن شَيْءٍ مِّنْهُ نَفْسًا فَكُلُوهُ هَنِيئًا مَّرِيئًا ﴿نساء4﴾
و كابين [مهريه] بانوان را به رغبت تقديمشان كنيد، و اگر آنها با رضايت خاطر چيزي از آن را به شما بخشيدند آن را مباح و گوارا بخوريد. (نساء4)
به بدهکاران تنگدست مهلت دهید
وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَيْسَرَةٍ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ﴿بقرة280﴾
و اگر [بدهكار]، تنگدست بود پس مهلتي بايد تا گشايشي يابد، و اينكه صدقه بدهيد برايتان بهتر است اگر ميدانستيد. (بقره280)
توصیههای خوراکی:
بخورید و شکر خدا را به جای آورید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ كُلُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُواْ لِلّهِ إِن كُنتُمْ إِيَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿بقرة172﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! از نعمتهاي پاكيزه كه روزيتان كردهايم بخوريد و شكر خدا را به جاي آوريد اگر تنها او را ميپرستيد. (بقره172)
از خوراکی های پاکیزه بخورید
يَا أَيُّهَا الرُّسُلُ كُلُوا مِنَ الطَّيِّبَاتِ وَاعْمَلُوا صَالِحًا إِنِّي بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ.وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ
﴿مؤمنون51و 52﴾
اي پيامبران! از پاكيزهها بخوريد و كار شايسته كنيد كه من به آنچه انجام ميدهيد آگاهم. و اين آيين همه شماست، آيين يگانه (با يك هدف و با يك خدا)، و من پروردگار شمايم، پس از من پروا داريد.
(مؤمنون51 و 52)
به طعامی که میخورید بنگرید
فَلْيَنظُرِ الْإِنسَانُ إِلَى طَعَامِهِ ﴿عبس24﴾
پس آدمى بايد طعام خويش را بنگرد. (عبس 24)
در موقع ذبح و خوردن غذا نام خدا را بخوانید
يَسْأَلُونَكَ مَاذَا أُحِلَّ لَهُمْ قُلْ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبَاتُ وَمَا عَلَّمْتُم مِّنَ الْجَوَارِحِ مُكَلِّبِينَ تُعَلِّمُونَهُنَّ مِمَّا عَلَّمَكُمُ اللّهُ فَكُلُواْ مِمَّا أَمْسَكْنَ عَلَيْكُمْ وَاذْكُرُواْ اسْمَ اللّهِ عَلَيْهِ وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ ﴿مائدة4﴾
... نام خدا را بر آن (غذا) ببريد، و از خدا پروا كنيد كه خدا سريع الحساب است. (مائده 4)
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ مَن يَضِلُّ عَن سَبِيلِهِ وَهُوَ أَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِينَ.فَكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ اسْمُ اللّهِ عَلَيْهِ إِن كُنتُمْ بِآيَاتِهِ مُؤْمِنِينَ ﴿أنعام117و 118﴾
... پس اگر به آيات او ايمان داريد، از ذبحي كه نام خدا بر آن ياد شده است بخوريد. (انعام 117و 118)
وَالْبُدْنَ جَعَلْنَاهَا لَكُم مِّن شَعَائِرِ اللَّهِ لَكُمْ فِيهَا خَيْرٌ فَاذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَيْهَا صَوَافَّ فَإِذَا وَجَبَتْ جُنُوبُهَا فَكُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا الْقَانِعَ وَالْمُعْتَرَّ كَذَلِكَ سَخَّرْنَاهَا لَكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ﴿حج36﴾
و [قرباني] شتران فربه را براي شما از جمله شعائر خدا قرار داديم، در آنها براي شما خير است. پس نام خدا را بر [ذبح] آنها در حالي كه ايستادهاند ببريد، و چون به پهلو افتادند [و جان دادند] از آنها بخوريد و فقير قانع و فقير سائل را اطعام كنيد...(حج36 )
توصیههای شرعی:
خانه خدا را پاک نگاه دارید
وَإِذْ بَوَّأْنَا لِإِبْرَاهِيمَ مَكَانَ الْبَيْتِ أَن لَّا تُشْرِكْ بِي شَيْئًا وَطَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطَّائِفِينَ وَالْقَائِمِينَ وَالرُّكَّعِ السُّجُودِ ﴿حج26﴾
... و خانهام را براي طواف كنندگان و قيام كنندگان [به عبادت] و ركوع كنندگان و سجده كنندگان پاك دار. (حج26 )
قبل از مرگ وصیت کنید
يِا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ شَهَادَةُ بَيْنِكُمْ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ حِينَ الْوَصِيَّةِ اثْنَانِ ذَوَا عَدْلٍ مِّنكُمْ أَوْ آخَرَانِ مِنْ غَيْرِكُمْ إِنْ أَنتُمْ ضَرَبْتُمْ فِي الأَرْضِ فَأَصَابَتْكُم مُّصِيبَةُ الْمَوْتِ تَحْبِسُونَهُمَا مِن بَعْدِ الصَّلاَةِ فَيُقْسِمَانِ بِاللّهِ إِنِ ارْتَبْتُمْ لاَ نَشْتَرِي بِهِ ثَمَنًا وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى وَلاَ نَكْتُمُ شَهَادَةَ اللّهِ إِنَّا إِذًا لَّمِنَ الآثِمِينَ ﴿مائدة106﴾
اي مؤمنان! چون يكي از شما را مرگ فرا رسد، به هنگام وصيّت دو تن عادل از [همكيشان] خودتان را شاهد بگيريد، و چنانچه در سفر بوديد و دچار حادثه مرگ شديد [و مسلماني نيافتيد] دو تن از غير [همكيشان] شما شاهد باشند، و اگر [در صداقت آنها] شك كرديد آنها را نگاه داريد تا بعد از نماز به خدا سوگند ياد كنند كه ما قسم خود را به بهايي نميفروشيم اگر چه به خويشاوند ما مربوط باشد، و شهادت الهي را كتمان نميكنيم، كه در غير اين صورت از گناهكاران خواهيم بود. (مائده 106)
معاملات خود را مکتوب کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إِذَا تَدَايَنتُم بِدَيْنٍ إِلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوهُ وَلْيَكْتُب بَّيْنَكُمْ كَاتِبٌ بِالْعَدْلِ وَلاَ يَأْبَ كَاتِبٌ أَنْ يَكْتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ اللّهُ فَلْيَكْتُبْ وَلْيُمْلِلِ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ ... ﴿بقرة282﴾
اي مؤمنان! هنگامي كه [خواستيد] به قرض و نسيه معامله كنيد، آن را تا سر رسيدي معين بنويسيد و نويسندهاي ميان شما [سند معامله را] به درستي بنويسد، و نويسنده از نوشتن آن- چنان كه خدايش آموخته- دريغ نكند، پس بايد بنويسد و بدهكار املا كند ...... (بقره282)
دیدگان خود را از نامحرم فرو بندید
قُل لِّلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ وَيَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذَلِكَ أَزْكَى لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا يَصْنَعُونَ ﴿نور30﴾
به مردان با ايمان بگو: ديده [از نامحرم] فرونهند و پاكدامني خود را حفظ كنند، كه اين براي آنها پاكيزهتر است. همانا خدا به آنچه ميكنند آگاه است. (نور30 )
وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَى جُيُوبِهِنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبَائِهِنَّ أَوْ آبَاء بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنَائِهِنَّ أَوْ أَبْنَاء بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي أَخَوَاتِهِنَّ أَوْ نِسَائِهِنَّ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُنَّ أَوِ التَّابِعِينَ غَيْرِ أُوْلِي الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُوا عَلَى عَوْرَاتِ النِّسَاء وَلَا يَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿نور31﴾
و به زنان با ايمان بگو: ديدگان خود را [از نامحرم] فرو بندند و دامان خويش را حفظ كنند و زينت خود را جز آنچه نمايان است [مانند دست و صورت] آشكار نسازند، و بايد روسريهاي خود را بر سينههاي خويش فرو اندازند و زينت و آرايش خود را آشكار نكنند جز براي شوهران خود يا پدرانشان يا پدران شوهرانشان يا پسرانشان يا پسران شوهرانشان يا برادرانشان يا برادرزادگانشان يا خواهرزادگانشان يا زنان [همكيش] خود، يا بردگانشان يا مردان تابع خانواده [سفيه و عقب مانده] كه به زن رغبت ندارند، يا كودكاني كه به عورت زنان وقوف نيافتهاند. و پاهاي خود را چنان بر زمين نكوبند تا آن زينتي كه پنهان كردهاند (خلخال) دانسته شود. و اي مؤمنان! همگي به درگاه خدا توبه آريد، تا شايد رستگار شويد. (نور31 )
زنان و دختران پوشش داشته باشند
يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُل لِّأَزْوَاجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَاء الْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِن جَلَابِيبِهِنَّ ذَلِكَ أَدْنَى أَن يُعْرَفْنَ فَلَا يُؤْذَيْنَ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَّحِيمًا ﴿أحزاب59﴾
اى پيامبر! به زنان و دخترانت و به زنان مؤمنان بگو پوششهاى خود را بر خود بپيچند. اين براى آن كه [به عفيف بودن] شناخته شوند و مورد تعرض [هوسبازان] قرار نگيرند نزديكتر است، و خدا آمرزنده و مهربان است. (احزاب59)
توصیههایی در اخلاق عملی:
صبور و شکیبا باشید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ ﴿بقرة153﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد، از صبر و نماز كمك بگيريد كه خداوند با صابران است.
(بقره153)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اصْبِرُواْ وَصَابِرُواْ وَرَابِطُواْ وَاتَّقُواْ اللّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿آلعمران200﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! صبوري كنيد و استقامت ورزيد و از مرزها مراقبت نماييد و از خدا پروا كنيد، باشد كه رستگار شويد. (آل عمران200)
وَأَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ ﴿أنفال46﴾
... و صبر پيشه كنيد كه خدا با صابران است. (انفال 46)
وَاصْبِرْ فَإِنَّ اللّهَ لاَ يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ ﴿هود115﴾
و صبر كن كه خدا پاداش نيكوكاران را ضايع نميكند. (هود115)
وَإِنْ عَاقَبْتُمْ فَعَاقِبُواْ بِمِثْلِ مَا عُوقِبْتُم بِهِ وَلَئِن صَبَرْتُمْ لَهُوَ خَيْرٌ لِّلصَّابِرينَ ﴿نحل126﴾
... و اگر صبوري كنيد بيشك همان براي صابران بهتر است. (نحل126 )
وَاصْبِرْ وَمَا صَبْرُكَ إِلاَّ بِاللّهِ وَلاَ تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلاَ تَكُ فِي ضَيْقٍ مِّمَّا يَمْكُرُونَ ﴿نحل127﴾
و صبور باش كه صبر تو جز به توفيق خدا نيست، و بر ايشان محزون مباش و از آن مكري كه ميكنند دل تنگ مدار. (نحل127 )
فَاصْبِرْ عَلَى مَا يَقُولُونَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ الْغُرُوبِ ﴿ق39﴾
پس بر آنچه مىگويند صبر كن، و پيش از برآمدن آفتاب و قبل از غروب به ستايش پروردگارت تسبيح گوى. (ق39)
وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنَا وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ ﴿طور48﴾
و براى [ابلاغ]فرمان پروردگارت صابر باش كه مسلما تو تحت نظر مايى، و پروردگارت را هنگامى كه برمىخيزى، به ستايش تسبيح گوى. (طور48)
فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ الْحُوتِ إِذْ نَادَى وَهُوَ مَكْظُومٌ ﴿قلم48﴾
پس بر حكم پروردگارت شكيبايى كن و مانند آن همدم ماهى (يونس) مباش آنگاه كه [خدايش را] ندا داد و سخت غمگين بود. (قلم 48)
وَاصْبِرْ عَلَى مَا يَقُولُونَ وَاهْجُرْهُمْ هَجْرًا جَمِيلًا ﴿مزمل10﴾
و بر آنچه مىگويند صبر كن و به شيوهاى نيكو از آنان دورى گزين. (مزمل 10)
وَاصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُم بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ وَلَا تَعْدُ عَيْنَاكَ عَنْهُمْ تُرِيدُ زِينَةَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَلَا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنَا قَلْبَهُ عَن ذِكْرِنَا وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا ﴿كهف28﴾
و با كساني كه پروردگارشان را صبح و شام ميخوانند و خشنودي او را ميجويند شكيبايي كن، و براي تجمل زندگي دنيا چشم از ايشان بر مگير، و از آن كس كه قلبش را از ياد خودمان غافل ساختهايم و از پي هواي نفس خود ميرود و اساس كارش بر تجاوز است اطاعت مكن. (کهف28 )
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنبِكَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَالْإِبْكَارِ ﴿غافر55﴾
پس صبر كن كه وعدهى خدا حق است، و براى گناهت آمرزش بخواه و با ستايش پروردگارت، شامگاهان و بامدادان تسبيح گوى. (غافر55)
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَلَا يَسْتَخِفَّنَّكَ الَّذِينَ لَا يُوقِنُونَ ﴿روم60﴾
پس صبر پيشه كن كه وعدهى خدا حق است، و زنهار كسانى كه [به وعدهى خدا] يقين ندارند، تو را به سبكسرى [و خود باختگى] وا ندارند. (روم60 )
به گفتههای خود عمل کنید
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ.كَبُرَ مَقْتًا عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ ﴿صف2 و 3﴾
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! چرا چيزى را مىگوييد كه عمل نمىكنيد؟ نزد خدا سخت مبغوض است كه چيزى را بگوييد كه عمل نمىكنيد. (صف2 و 3)
عدالت را رعایت کنید
إِنَّ اللّهَ يَأْمُرُكُمْ أَن تُؤدُّواْ الأَمَانَاتِ إِلَى أَهْلِهَا وَإِذَا حَكَمْتُم بَيْنَ النَّاسِ أَن تَحْكُمُواْ بِالْعَدْلِ إِنَّ اللّهَ نِعِمَّا يَعِظُكُم بِهِ إِنَّ اللّهَ كَانَ سَمِيعًا بَصِيرًا ﴿نساء58﴾
همانا خدا به شما فرمان ميدهد كه سپردهها را به صاحبانش پس دهيد و چون ميان مردم حكم كرديد به عدالت حكم كنيد، به راستي چه نيك است اين چيزها كه خدا شما را بدان پند ميدهد. همانا خدا شنوا و بيناست. (نساء58)
وَلاَ تَقْرَبُواْ مَالَ الْيَتِيمِ إِلاَّ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّهُ وَأَوْفُواْ الْكَيْلَ وَالْمِيزَانَ بِالْقِسْطِ لاَ نُكَلِّفُ نَفْسًا إِلاَّ وُسْعَهَا وَإِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُواْ وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى وَبِعَهْدِ اللّهِ أَوْفُواْ ذَلِكُمْ وَصَّاكُم بِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ﴿أنعام152﴾
... و چون سخن گوييد دادگري کنيد، هر چند [دربارهي] خويشان باشد و به پيمان خدا وفا کنيد. اين است آنچه خدا شما را به آن سفارش کرد، باشد که شما پند گيريد. (انعام 152)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ كُونُواْ قَوَّامِينَ لِلّهِ شُهَدَاء بِالْقِسْطِ وَلاَ يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلَى أَلاَّ تَعْدِلُواْ اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ﴿مائدة8﴾
اي كساني كه ايمان آوردهايد! قيام كننده براي خدا و شاهدان به عدل و داد باشيد. و البته نبايد دشمني عدهاي شما را بر آن دارد كه عدالت نكنيد. دادگري كنيد كه آن به تقوا نزديكتر است، و از خدا بترسيد كه خدا به آنچه انجام ميدهيد آگاه است. (مائده 8)
إِنَّ اللّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسَانِ وَإِيتَاء ذِي الْقُرْبَى وَيَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاء وَالْمُنكَرِ وَالْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ﴿نحل90﴾
همانا خداوند به عدل و احسان و بخشش به خويشان فرمان ميدهد و از فحشا و زشتكاري و ستم نهي ميكند. شما را پند ميدهد، باشد كه بيدار شويد. (نحل90 )
عفو کنید و چشم بپوشید
خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِينَ ﴿أعراف199﴾
عفو را پيشه كن و به نيكي فرمان ده و از نادانها رخ برتاب. (اعراف 199)
إِن تُبْدُواْ خَيْرًا أَوْ تُخْفُوهُ أَوْ تَعْفُواْ عَن سُوَءٍ فَإِنَّ اللّهَ كَانَ عَفُوًّا قَدِيرًا ﴿نساء149﴾
اگر نيكي را عيان كنيد يا نهان داريد، يا از بدي [ديگران] در گذريد، البته خداوند [نيز] بخشايندهي تواناست.(نساء149)
فَبِمَا نَقْضِهِم مِّيثَاقَهُمْ لَعنَّاهُمْ وَجَعَلْنَا قُلُوبَهُمْ قَاسِيَةً يُحَرِّفُونَ الْكَلِمَ عَن مَّوَاضِعِهِ وَنَسُواْ حَظًّا مِّمَّا ذُكِّرُواْ بِهِ وَلاَ تَزَالُ تَطَّلِعُ عَلَىَ خَآئِنَةٍ مِّنْهُمْ إِلاَّ قَلِيلاً مِّنْهُمُ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاصْفَحْ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ ﴿مائدة13﴾
... و تو همواره به خيانت [تازهاي] از ايشان آگاه ميشوي، مگر عدهي كمي از آنان و ليكن تو از آنها درگذر و چشمپوشي كن كه خداوند نيكوكاران را دوست ميدارد. (مائده 13)
وَلَا يَأْتَلِ أُوْلُوا الْفَضْلِ مِنكُمْ وَالسَّعَةِ أَن يُؤْتُوا أُوْلِي الْقُرْبَى وَالْمَسَاكِينَ وَالْمُهَاجِرِينَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلْيَعْفُوا وَلْيَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَن يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ ﴿نور22﴾
... و بايد عفو كنند و چشم بپوشند.مگر دوست نداريد كه خدا شما را بيامرزد؟ و خدا آمرزندهي مهربان است. (نور22 )
فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّهِ لِنتَ لَهُمْ وَلَوْ كُنتَ فَظًّا غَلِيظَ الْقَلْبِ لاَنفَضُّواْ مِنْ حَوْلِكَ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِي الأَمْرِ فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّهِ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ ﴿آلعمران159﴾
پس تو به لطف و رحمت الهي با آنان نرمخو شدي، و اگر درشتخوي و سختدل بودي بيشك از گرد تو پراكنده ميشدند. پس از ايشان درگذر و برايشان آمرزش بخواه ... (آل عمران159)
مدارا کنید تا خدا فرمان خود را صادر کند
وَدَّ كَثِيرٌ مِّنْ أَهْلِ الْكِتَابِ لَوْ يَرُدُّونَكُم مِّن بَعْدِ إِيمَانِكُمْ كُفَّاراً حَسَدًا مِّنْ عِندِ أَنفُسِهِم مِّن بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ فَاعْفُواْ وَاصْفَحُواْ حَتَّى يَأْتِيَ اللّهُ بِأَمْرِهِ إِنَّ اللّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ﴿بقرة109﴾
بسياري از اهل كتاب- با آن كه حق بر ايشان روشن شده بود- به انگيزهي حسدي كه در نهادشان است آرزو داشتند شما را بعد از ايمانتان به كفر بازگردانند. پس [فعلا] بگذريد و مدارا كنيد تا خدا فرمان خويش را صادر كند كه خدا بر همه چيز تواناست. (بقره109)
به پدر و مادر، خويشان، يتيمان، درماندگان، همسايگان و ... نيكی كنيد
يُرِيدُ اللّهُ لِيُبَيِّنَ لَكُمْ وَيَهْدِيَكُمْ سُنَنَ الَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ وَيَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَاللّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ﴿نساء26﴾
و خدا را بندگي كنيد و چيزي را با او شريك نگردانيد و به پدر و مادر احسان كنيد، و به خويشان، يتيمان، درماندگان، همسايه نزديك، همسايه دور، دوست همنشين [همكار و غيره، در راه مانده و بردگان خود نيكي كنيد. (نساء 36)
وَقَضَى رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلاَهُمَا فَلاَ تَقُل لَّهُمَآ أُفٍّ وَلاَ تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلاً كَرِيمًا وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا ﴿إسراء23 و 24﴾
و پروردگار تو مقرر داشته كه جز او را نپرستيد و با پدر و مادر احسان كنيد. اگر يكي از آن دو يا هر دو در كنار تو به پيري رسند، به آنها اف مگو! و آنها را به خشونت مران و با آنها كريمانه سخن بگوي و از سر مهرباني بال فروتني بر آنان بگستر و بگو: پروردگارا ! آنها را به پاس آن كه مرا در كودكي پروردندببخشاي. (اسراء23و 24 )
وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَ بَنِي إِسْرَائِيلَ لاَ تَعْبُدُونَ إِلاَّ اللّهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَاناً وَذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَقُولُواْ لِلنَّاسِ حُسْناً وَأَقِيمُواْ الصَّلاَةَ وَآتُواْ الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلاَّ قَلِيلاً مِّنكُمْ وَأَنتُم مِّعْرِضُونَ ﴿بقرة83﴾
و [ياد كن] آنگاه كه از بني اسرائيل پيمان گرفتيم كه جز خدا را نپرستيد و به پدر و مادر و يتيمان و بينوايان نيكي كنيد و با مردم، نيكو سخن گوييد و نماز به پا داريد و زكات بدهيد، آنگاه جز تعدادي اندك از شما با حالت اعراض به آن پشت كرديد. (بقره83)
قُلْ تَعَالَوْاْ أَتْلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ أَلاَّ تُشْرِكُواْ بِهِ شَيْئًا وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا وَلاَ تَقْتُلُواْ أَوْلاَدَكُم مِّنْ إمْلاَقٍ نَّحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَإِيَّاهُمْ وَلاَ تَقْرَبُواْ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَلاَ تَقْتُلُواْ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللّهُ إِلاَّ بِالْحَقِّ ذَلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ﴿أنعام151﴾
بگو: بياييد تا آنچه را كه پروردگارتان بر شما حرام كرده برايتان بخوانم: كه چيزي را با او شريك نكنيد، و با پدر و مادر نيكي كنيد و فرزندان خويش را از [بيم] تنگدستي نكشيد كه ما شما و آنها را روزي ميدهيم و به كارهاي بسيار زشت، چه علني و چه پوشيده نزديك نشويد و هيچ انساني را كه خدا خونش را حرام كرده جز به حق نكشيد. اينهاست كه خداوند شما را بدان سفارش كرده است، باشد كه بينديشيد. (انعام 151)
پس از فراغت از سختی دوباره مشغول شو
فَإِذَا فَرَغْتَ فَانصَبْ وَإِلَى رَبِّكَ فَارْغَبْ ﴿شرح7 و 8﴾
پس چون فراغت يافتى به [عبادت] كوش. و با اشتياق به سوى پروردگارت روى آور.
(شرح 7و 8)
توصیههای خداوند به پیامبر اسلام (ص)
يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ قُمِ اللَّيْلَ إِلَّا قَلِيلًا نِصْفَهُ أَوِ انقُصْ مِنْهُ قَلِيلًا أَوْ زِدْ عَلَيْهِ وَرَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلًا ﴿مزمل1تا 4﴾
هان، اى جامه به خود پيچيده! شب را جز اندكى، [به عبادت] برخيز نيمى از آن را، يا اندكى از آن بكاه. يا بر آن [نيمه] بيفزاى و قرآن را شمرده و با تأمل بخوان. (مزمل 1تا 4)
اتَّبِعْ مَا أُوحِيَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ لا إِلَهَ إِلاَّ هُوَ وَأَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِينَ ﴿أنعام106﴾
آنچه را از پروردگارت به تو وحي شده پيروي كن، كه خدايي جز او نيست، و از مشركان روي برتاب. (انعام 106)
وَاتَّبِعْ مَا يُوحَى إِلَيْكَ وَاصْبِرْ حَتَّىَ يَحْكُمَ اللّهُ وَهُوَ خَيْرُ الْحَاكِمِينَ ﴿يونس109﴾
و از آنچه بر تو وحي ميشود پيروي كن و صبور باش تا خدا داوري كند، و او بهترين داوران است. (يونس 109)
يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تُطِعِ الْكَافِرِينَ وَالْمُنَافِقِينَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًا ﴿أحزاب1﴾
اى پيامبر! از خدا بترس و كافران و منافقان را اطاعت مكن. بىترديد خداوند داناى حكيم است. (احزاب1)
وَلَا تُطِعِ الْكَافِرِينَ وَالْمُنَافِقِينَ وَدَعْ أَذَاهُمْ وَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ وَكَفَى بِاللَّهِ وَكِيلًا ﴿أحزاب48﴾
... و بر خدا توكّل كن، كه حمايت خدا كفايت مىكند. (احزاب48)
اصْبِرْ عَلَى مَا يَقُولُونَ وَاذْكُرْ عَبْدَنَا دَاوُودَ ذَا الْأَيْدِ إِنَّهُ أَوَّابٌ ﴿ص17﴾
بر آنچه مىگويند صبر كن، و داود بندهى ما را كه داراى قدرت بود ياد كن. آرى، او بسي توبه کار بود. (ص17)
فَاسْتَمْسِكْ بِالَّذِي أُوحِيَ إِلَيْكَ إِنَّكَ عَلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ ﴿زخرف43﴾
پس به آنچه به تو وحى شده تمسك جوى كه تو بر راه راستى. (زخرف43)
وَمِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّكَ عَسَى أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَامًا مَّحْمُودًا ﴿إسراء79﴾
و پاسي از شب را زنده بدار كه نافلهاي مخصوص تو است، باشد كه پروردگارت تو را به مقامي ستوده برساند. (اسراء79 )
فَمَهِّلِ الْكَافِرِينَ أَمْهِلْهُمْ رُوَيْدًا ﴿طارق17﴾
پس كافران را مهلت ده و آنان را اندكى به خودشان واگذار. (طارق 17)
وَإِنْ أَحَدٌ مِّنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجَارَكَ فَأَجِرْهُ حَتَّى يَسْمَعَ كَلاَمَ اللّهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لاَّ يَعْلَمُونَ
﴿توبة6﴾
و اگر كسي از مشركان از تو پناه خواست پناهش ده تا كلام خدا را بشنود سپس او را به نقطه امنش برسان، زيرا آنها مردمي نادانند. (توبه 6)
فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ وَمَن تَابَ مَعَكَ وَلاَ تَطْغَوْاْ إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ ﴿هود112﴾
پس همان گونه كه فرمان يافتهاي پايداري كن و نيز هر كه با تو رو به سوي خدا آورده است. .... (هود112)
وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنَا وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ ﴿طور48﴾
و براى [ابلاغ]فرمان پروردگارت صابر باش كه مسلما تو تحت نظر مايى، و پروردگارت را هنگامى كه برمىخيزى، به ستايش تسبيح گوى. (طور48)
فَاصْبِرْ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَلَا يَسْتَخِفَّنَّكَ الَّذِينَ لَا يُوقِنُونَ ﴿روم60﴾
پس صبر پيشه كن كه وعدهى خدا حق است، و زنهار كسانى كه [به وعدهى خدا] يقين ندارند، تو را به سبكسرى [و خود باختگى] وا ندارند. (روم60)
کاوشگران نور
دریافت فایل صوتی
بازگشت
Share
|
